Với lộ trình tái cơ cấu theo hướng giảm số lượng ngân hàng (NH) từ hơn 30 xuống còn khoảng 20 NH đến năm 2017 thì số lượng NH phải “xóa tên” khỏi thị trường theo đề án tái cơ cấu là không hề nhỏ. Theo đó, làn sóng sáp nhập, hợp nhất, mua bán (M&A) trong lĩnh vực NH sẽ tiếp tục diễn ra sôi động hơn rất nhiều.
 
Bao nhiêu ngân hàng là đủ?
 
Câu hỏi Việt Nam cần bao nhiêu NH là đủ trong thời gian qua được các chuyên gia kinh tế “mổ xẻ” rất nhiều. Đề án “Cơ cấu lại hệ thống các tổ chức tín dụng giai đoạn 2011-2015” (Đề án 254) sắp kết thúc, trên thực tế, để triển khai nhiệm vụ theo tinh thần Đề án trên, Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã tiến hành phân loại hệ thống NHTM thành ba nhóm: Nhóm 1, gồm các NHTM có tình hình tài chính lành mạnh, có năng lực, quy mô đủ lớn để phát triển thành các NH trụ cột trong hệ thống; Nhóm 2, gồm các NHTM có tình hình tài chính lành mạnh, nhưng qui mô nhỏ; Nhóm 3, gồm các NHTM có tình hình tài chính khó khăn, buộc phải thực hiện tái cơ cấu.
 
Năm 2012, NHNN tập trung củng cố thanh khoản hệ thống NH, lành mạnh hóa hoạt động tài chính của các NHTM mà trọng tâm là xử lý nợ xấu và minh bạch hóa tài chính và tái cơ cấu tổ chức, hoạt động và quản trị hệ thống NH. Năm 2013, NHNN chuyển sang giai đoạn hai của nhiệm vụ lành mạnh hóa tài chính hệ thống NH với việc tăng cường xây dựng các qui định về an toàn vốn, xử lý nợ xấu hệ thống qua việc thành lập Cty quản lý tài sản của các TCTD Việt Nam (VAMC) và tăng cường quản trị rủi ro, hướng đến chuẩn mực Basel II.
 
Ngay trong hai năm 2012 và 2013, có 9 NHTM nhỏ đã được đưa vào chương trình phải thực hiện tái cơ cấu bắt buộc thông qua các biện pháp khác nhau, như hợp nhất (SCB, Ficombank, TinnghiaBank), sáp nhập (Habubank vào SHB), và tự tái cơ cấu (TienphongBank, TrustBank, Navibank, Westernbank và GP Bank).
 
Năm 2015, NHNN đang và sẽ tiếp tục triển khai quyết liệt và đồng bộ hơn giai đoạn 2 với trọng tâm tái cơ cấu, sáp nhập và xử lý nợ xấu. Cùng với việc tạo điều kiện thuận lợi và ủng hộ hoạt động sáp nhập, hợp nhất trên cơ sở tự nguyện, phù hợp với lợi ích, chiến lược kinh doanh của từng NHTM và bảo đảm tuân thủ các quy định của pháp luật, NHNN sẽ xem xét áp dụng biện pháp can thiệp, thông qua mua cổ phần và sáp nhập bắt buộc một số NHTM “dưới chuẩn”, với sự tham gia tích cực của các NHTM Nhà nước và mở cửa nhiều hơn cho các nhà đầu tư nước ngoài. Theo kế hoạch của NHNN, trong năm 2015 sẽ có khoảng 6-7 vụ M&A bắt buộc và có thể thêm nhiều vụ M&A tự nguyện khác, để tới năm 2017, cả nước còn lại khoảng hơn 20 NHTM mạnh.
 
Trong quý II.2015, thông qua M&A, hệ thống NH đang thực hiện cơ cấu lại với một số ngân hàng (NH) sáp nhập như Sacombank - Southernbank, Vietinbank - PGBank, BIDV - MHB, Maritime Bank - MekongBank…
 
Từ năm 2012 đến nay, hệ thống NHTM và TCTD đã giảm bớt 5 NHTMCP qua hoạt động M&A (Đệ Nhất, Tín Nghĩa, Nhà Hà Nội, Phương Tây, Đại Á) và NHNN đã mua lại với ba NHTMCP (VNCB, OceanBank và GPBank). Đồng thời, 2 Cty tài chính đã được hợp nhất, giải thể; một Cty cho thuê tài chính bị rút giấy phép; một Cty tài chính đã được NHNN ủng hộ chủ trương bán lại cho tổ chức khác.
 
Hiện hệ thống NH Việt Nam có một NHTM nhà nước (Ngân hàng nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam), 37 NHTMCP (kể cả ba NHTM đã bị NHNN mua lại với giá 0 đ), 5 NH 100% vốn nước ngoài, 4 NH liên doanh, 1 NH chính sách và 1 NH hợp tác xã.
 
Chưa đủ, nếu chỉ giảm về số lượng
 
Thống kê như trên để thấy, sau giai đoạn 1 của quá trình tái cơ cấu, số lượng các NH rõ ràng đã giảm đáng kể, và liệu làn sóng M&A của Đề án 254 liệu đã dừng ở đây? Quy mô của các NH sau M&A liệu đã đủ lớn trong khu vực?
 
Chuyên gia kinh tế Nguyễn Trí Hiếu cho rằng, việc giảm số lượng NH xuống như hiện nay chỉ là giải pháp đơn lẻ, không giải quyết được cốt lõi vấn đề. Hệ thống NH Việt Nam hiện nay gặp 2 vướng mắc:
 
Thứ nhất là quy mô về vốn, muốn vị thế ngang tầm trong khu vực thì vốn chủ sở hữu của một NH phải tối thiểu 4-5 tỉ USD (Vốn của NH lớn nhất trong nước hiện khoảng 2 tỉ USD).
 
Thứ hai là nợ xấu: các NH giải quyết càng minh bạch, thực chất thì quá trình “lành mạnh hóa” hệ thống càng nhanh, giúp chúng ta đứng vững được trước làn sóng cạnh tranh của khối NH ngoại.
 
Thực tế nhìn sang các nước láng giềng, Thái Lan chỉ có dưới 20 NH, Indonesia 120 NH nhưng dân số tới khoảng 250 triệu người, Đài Loan có đến 100 NH phục vụ cho số dân 20 triệu, Singapore với 4 triệu dân và 100 NH lớn nhỏ khác nhau. Với tính chất là một trung tâm tài chính của khu vực, quốc gia này đã duy trì một hệ thống nhiều tầng lớp, quy mô NH khác nhau, vừa giúp tạo sự liên thông với quốc tế nhưng đồng thời đáp ứng được nhu cầu của người dân với chi phí hợp lý.
 
Rõ ràng việc giảm cơ học các NH trong giai đoạn hiện nay là cần thiết nhưng chưa đủ, quan trọng nhất vẫn là tính minh bạch, hiệu quả của từng NH và cả hệ thống sau tái cơ cấu có đáp ứng được các chuẩn mực của khu vực và thế giới hay không, khi mà theo cam kết của Cộng đồng Kinh tế ASEAN (AEC), đến hết năm 2015, lĩnh vực tài chính NH sẽ mở tới 70% cho nhà đầu tư trong AEC. Khi đó, mọi rào cản và khác biệt trong ngành NH giữa các quốc gia trong khối sẽ được xóa bỏ, để tạo ra một hệ thống ngân hàng AEC hoạt động bình đẳng với NH sở tại của bất kỳ quốc gia thành viên nào trong khối.
Nhật Quang (Lao động)
  • Tái cơ cấu NH, xử lý nợ xấu: Còn nhiều rào cản

    Tái cơ cấu NH, xử lý nợ xấu: Còn nhiều rào cản

    Góc nhìn chuyên gia  -  12/09/2016 3:13 PM

    Trao đổi với ĐTTC, chuyên gia tài chính TS. Cấn Văn Lực, cho rằng có nhiều vấn đề cần phải giải quyết để tái cấu trúc hệ thống ngân hàng (NH) trong những năm tới, như hoàn thiện hành lang pháp lý, thể chế, cấu trúc NH phù hợp; vấn đề sở hữu và quản lý các NHTM có vốn nhà nước, giải quyết nợ xấu… Trong đó, nổi bật là vấn đề xử lý nợ xấu theo cơ chế thị trường.

  • Sẽ cổ phần hóa Agribank trong 5 năm tới?

    Sẽ cổ phần hóa Agribank trong 5 năm tới?

    Tài chính - Chứng khoán  -  22/08/2016 7:35 PM

    CafeLand – Theo đề xuất của Bộ Kế hoạch và Đầu tư, trong thời gian tới sẽ giảm tỷ lệ sở hữu vốn Nhà nước tại một số ngân hàng TMCP về mức trên 65%. Đối với Ngân hàng Nông nghiệp và phát triển nông thôn Việt Nam (Agribank) cũng sẽ thực hiện cổ phần hóa.

  • Áp lực nhà băng ngoại

    Áp lực nhà băng ngoại

    Tài chính - Chứng khoán  -  08/08/2016 1:23 PM

    Hàng loạt NH nước ngoài đang tăng cường hiện diện tại thị trường Việt Nam thông qua nhiều hình thức như lập NH 100% vốn nước ngoài, mở chi nhánh. Với lợi thế về vốn và dịch vụ, sắp tới khi Hiệp định Đối tác xuyên Thái Bình Dương (TPP) có hiệu lực, NH ngoại sẽ có thêm nhiều lợi thế. Trong khi đó, các NHTM trong nước vẫn đang tiến hành tái cơ cấu, thiếu nguồn lực tài chính và yếu về công nghệ, quản trị nên sẽ chịu nhiều sức ép.

  • Bỏ quên tái cơ cấu Ngân hàng Nhà nước?

    Bỏ quên tái cơ cấu Ngân hàng Nhà nước?

    Tài chính - Chứng khoán  -  20/06/2016 8:09 AM

    Chính phủ vừa chỉ đạo Ngân hàng Nhà nước tiếp tục xây dựng đề án tái cơ cấu hệ thống ngân hàng giai đoạn 2016-2020. Tuy nhiên, việc tái cơ cấu chính Ngân hàng Nhà nước vẫn chưa từng được đặt ra cụ thể kể từ khi thực hiện công cuộc này năm 2011.

Mọi thông tin bài vở hoặc ý kiến đóng góp cũng như thắc mắc liên quan đến thị trường bất động sản xin gửi về địa chỉ email: banbientap@cafeland.vn; Đường dây nóng: 0942.825.711.

Ý kiến của bạn

Tên dự án Triệu đồng
Hòa Bình Green Đà Nẵng 1,221 - 2,277
Central Coast Đà Nẵng 837 - 2,030
Royal Sea 1,800 - 2,626
Prosper Plaza 865 - 1,236
Tabudec Plaza 1,260 - 1,855
Tòa P1 Imperial Plaza 1,989 - 3,570
Condetel Carava Resort 2,200 - 3,064
Airlink City 390 - 878
Vision Bình Tân 750 - 1,283
Park View Tower Hoàng Mai 1,221 - 1,714
CafeLand.vn là Tạp chí bất động sản hàng đầu tại Việt Nam và duy nhất chuyên về bất động sản. Cung cấp cho các độc giả những thông tin chính xác và những góc nhìn phân tích nhận định về thị trường bất động sản từ các chuyên gia trong ngành. Ngoài ra, CafeLand còn cung cấp cho độc giả tất cả các thông tin về sự kiên, dự án, các xu hướng phong thủy, nhà ở để các bạn có cái nhìn tổng quan hơn về thông tin bất động sản tại Việt Nam.