Ngân hàng Thế giới cảnh báo việc tăng lãi suất quá cao sẽ gây suy thoái kinh tế toàn cầu

Giá năng lượng và thực phẩm đã tăng sau cuộc xung đột Nga - Ukraine, gây ra cuộc khủng hoảng chi phí sinh hoạt toàn cầu. Ảnh: Reuters

Tổ chức có trụ sở tại Washington kêu gọi các cơ quan quản lý tiền tệ ở các nền kinh tế lớn phối hợp hành động để giảm mức thắt chặt tổng thể.

Các ngân hàng trung ương, dẫn đầu bởi Cục Dự trữ Liên bang Hoa Kỳ (FED), đã bắt tay vào một loạt các đợt tăng lãi suất mạnh mẽ trong suốt năm 2022 với nỗ lực kiềm chế lạm phát ở mức hoặc gần gấp đôi ở một số nền kinh tế tiên tiến lần đầu tiên trong nhiều thập kỷ.

Giá năng lượng và lương thực đã tăng sau cuộc xung đột Nga - Ukraine vào cuối tháng 2 năm nay, gây ra cuộc khủng hoảng giá cả sinh hoạt.

Để tránh để lạm phát hoành hành, Ngân hàng Thế giới kêu gọi các chính phủ cứu trợ có mục tiêu cho các hộ gia đình dễ bị tổn thương thay vì dựa vào chính sách tiền tệ thắt chặt hơn.

Chủ tịch Ngân hàng Thế giới David Malpass cho biết động lực trong nền kinh tế toàn cầu đang giảm và nhiều quốc gia đã rơi vào suy thoái. Ông nói thêm: “Mối quan tâm sâu sắc của tôi là những xu hướng này sẽ còn tồn tại, với những hậu quả lâu dài gây thiệt hại cho người dân ở các thị trường mới nổi và các nền kinh tế đang phát triển”.

Ông kêu gọi hành động nhiều hơn để thúc đẩy sản xuất để giảm bớt áp lực lạm phát, thay vì tất cả tập trung vào việc kiềm chế chi tiêu. Ông nói, tăng cường đầu tư sẽ “cải thiện năng suất và phân bổ vốn, những yếu tố quan trọng đối với tăng trưởng và xóa đói giảm nghèo”.

Ngân hàng Thế giới không đưa ra dự báo mới cho nền kinh tế toàn cầu, nhưng lưu ý rằng triển vọng cho năm 2023 đã giảm do các quốc gia giàu và nghèo đều phản ứng với lạm phát cao trong năm nay bằng cách tìm cách hạn chế chi tiêu.

Ngân hàng Thế giới cho biết: “Các ngân hàng trung ương trên khắp thế giới đã tăng lãi suất trong năm nay với mức độ đồng bộ chưa từng thấy trong vòng 5 thập kỷ qua - một xu hướng có khả năng sẽ tiếp tục tốt trong năm tới”, Ngân hàng Thế giới cho biết.

Các cảnh báo được đưa ra trước các cuộc bỏ phiếu chính sách quan trọng tại FED và Ngân hàng Trung ương Anh vào tuần tới. Ngân hàng trung ương Mỹ dự kiến ​​sẽ tăng lãi suất thêm 75 điểm cơ bản cho cuộc họp thứ ba liên tiếp vào thứ Năm, trong khi lãi suất cho vay của Anh có khả năng tăng 50 điểm cơ bản.

Việc tăng lãi suất toàn cầu dự kiến ​​sẽ làm giảm lạm phát, nhưng không đủ để đáp ứng các mục tiêu của các ngân hàng trung ương, thường là khoảng 2%, Ngân hàng Thế giới cảnh báo. Lạm phát toàn cầu cốt lõi, không bao gồm năng lượng, vẫn có khả năng tăng với tốc độ 5% trong năm tới - gấp đôi tỷ lệ trước đại dịch Covid-19.

Theo Ngân hàng Thế giới, nếu mức lạm phát như vậy thuyết phục các ngân hàng trung ương quyết liệt hơn nữa, thì tăng trưởng kinh tế toàn cầu sẽ giảm xuống 0,5% vào năm 2023, theo Ngân hàng Thế giới.

Ngân hàng Thế giới nói thêm rằng điều đó sẽ đáp ứng hầu hết các định nghĩa về cuộc suy thoái toàn cầu chỉ ba năm sau cuộc suy thoái cuối cùng, bởi vì với sự gia tăng dân số, thu nhập trung bình toàn cầu sẽ giảm.

Trong mô hình của mình, ngân hàng cho biết cần phải có một số thắt chặt chính sách tiền tệ, nhưng điều này nên đi kèm với mọi nỗ lực để giảm bớt các nút thắt ở cả quốc tế và trong nước để cho phép sản xuất tăng mà không gây ra lạm phát.

Điều này bao gồm việc thúc đẩy cung cấp hàng hóa, thực phẩm và năng lượng để giảm bớt phần lớn lực lượng lạm phát toàn cầu, cùng với đầu tư để giảm tốc độ tăng trưởng kinh tế.

Phát hiện của ngân hàng đã được lặp lại bởi cựu kinh tế trưởng IMF Maurice obsfeld, hiện là thành viên cấp cao tại Viện Kinh tế Quốc tế Peterson.

“Cũng như các ngân hàng trung ương, đặc biệt là các ngân hàng của các nước giàu hơn, đã hiểu sai các yếu tố thúc đẩy lạm phát khi lạm phát tăng vào năm 2021, họ cũng có thể đánh giá thấp tốc độ lạm phát có thể giảm khi nền kinh tế của họ chậm lại”, ông ủng hộ việc bớt “sốt sắng” trong việc tăng lãi suất.