Từ 3/4: Quy định mới về tạm ứng ngân sách cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu được áp dụng ra sao?

Đối tượng áp dụng

Bộ Công Thương vừa ban hành Thông tư số 19 ngày 3/4/2026 quy định về tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ nguồn ngân sách nhà nước, trích lập Quỹ và hoàn trả tạm ứng ngân sách Nhà nước.

Thông tư được xây dựng trên cơ sở các quy định pháp luật hiện hành và các chỉ đạo của Chính phủ nhằm bảo đảm nguồn cung, ổn định giá nhiên liệu trong bối cảnh mới.

Thông tư có hiệu lực từ ngày 3/4/2026. Theo đó, đối tượng áp dụng là thương nhân đầu mối kinh doanh xăng dầu, ngân hàng thương mại nơi mở tài khoản phong tỏa và các tổ chức, cá nhân liên quan.

Việc trích lập và chi sử dụng Quỹ được thực hiện theo phương án do Bộ Công Thương ban hành và căn cứ các văn bản điều hành giá xăng dầu. Đáng chú ý, việc trích lập, chi sử dụng Quỹ tạm ứng từ ngân sách nhà nước chỉ thực hiện một lần đối với một thương nhân bán ra đầu tiên trên mỗi đơn vị xăng dầu tiêu thụ.

Thông tư cũng yêu cầu thương nhân phải mở tài khoản riêng cho Quỹ tại ngân hàng thương mại và tài khoản này bị phong tỏa. Toàn bộ số tiền tạm ứng, chi sử dụng, trích lập và hoàn trả đều thực hiện qua tài khoản này, tách biệt với các quỹ khác. Phần lãi phát sinh từ số dư tài khoản được ghi tăng vào Quỹ, góp phần nâng cao hiệu quả sử dụng nguồn lực tài chính.

Quy trình tạm ứng Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ ngân sách Nhà nước

Tại Điều 5 Thông tư 19/2026/TT-BCT quy định về việc tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu từ nguồn ngân sách nhà nước như sau:

(1) Tạm ứng lần đầu

- Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước có Văn bản đề nghị thương nhân tạm ứng từ nguồn ngân sách nhà nước cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại thương nhân;

- Thương nhân gửi văn bản đề nghị tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu theo Phụ lục số 01.

Trong thời gian ba (03) ngày làm việc kể từ khi nhận được đề nghị tạm ứng của thương nhân, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước tổng hợp trình Bộ Công Thương phê duyệt

Số tiền tạm ứng lần đầu bằng = sản lượng bán ra đầu tiên tính trên một lít, kg xăng, dầu ở nhiệt độ thực tế thương nhân tiêu thụ tại thị trường nội địa trong bảy (07) ngày trước liền kề x với mức chỉ sử dụng Quỹ tối đa theo phương án Bộ Công Thương phê duyệt;

- Căn cứ Quyết định phê duyệt số tiền tạm ứng của Bộ Công Thương, trong thời gian hai (02) ngày làm việc, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại thương nhân vào tài khoản phong tỏa của thương nhân mở tại Ngân hàng thương mại.

(2) Tạm ứng các lần tiếp theo

- Ngày thứ Sáu hàng tuần hoặc trong trường hợp cần thiết, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước có Văn bản đề nghị thương nhân tạm ứng từ ngân sách nhà nước cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại thương nhân;

Thương nhân gửi văn bản đề nghị tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu theo Phụ lục số 01.

Trong thời gian ba (03) ngày làm việc kể từ khi nhận được đề nghị tạm ứng của thương nhân, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước tổng hợp trình Bộ Công Thương phê duyệt

Số tiền tạm ứng bằng (=) số tạm chỉ sử dụng Quỹ kỳ điều hành trước liền kề trừ (–) số dư Quỹ đến ngày đề nghị tạm ứng; Trường hợp thương nhân có số tiền đề nghị tạm ứng kỳ này lớn hơn số tiền tạm ứng theo công thức nêu trên, thương nhân giải trình nguyên nhân tại Công văn đề nghị tạm ứng;

- Căn cứ Quyết định phê duyệt số tiền tạm ứng của Bộ Công Thương, trong thời gian hai (02) ngày làm việc, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu tại thương nhân vào tài khoản phong tỏa của thương nhân mở tại Ngân hàng thương mại.

*Lưu ý: Trường hợp nguồn ngân sách nhà nước đã tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu không đủ chỉ cho một (01) kỳ điều hành bảy (07) ngày, Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước đánh giá tình hình thực hiện, kịp thời đề xuất các giải pháp, trong đó có nhu cầu về tạm ứng ngân sách cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu trình Bộ Công Thương gửi Bộ Tài chính để tổng hợp, báo cáo cấp có thẩm quyền bổ sung dự toán ngân sách cho Bộ Công Thương tạm ứng cho Quỹ bình ổn giá xăng dầu.

Về hoàn trả ngân sách, Thông tư quy định việc thu hồi được thực hiện trên cơ sở kết quả kiểm toán độc lập. Trong vòng 90 ngày kể từ khi có yêu cầu, thương nhân phải hoàn thành kiểm toán và báo cáo. Sau đó, trong 5 ngày làm việc kể từ thông báo của cơ quan quản lý, toàn bộ số dư Quỹ phải được nộp về ngân sách nhà nước.

Trường hợp sau 12 tháng vẫn chưa đủ nguồn hoàn trả, Bộ Công Thương sẽ phối hợp với Bộ Tài chính báo cáo Chính phủ xem xét quyết định.

Thông tư giao trách nhiệm rõ ràng cho các đơn vị. Cục Quản lý và Phát triển thị trường trong nước chịu trách nhiệm tổ chức thực hiện, theo dõi, công bố định kỳ số liệu về Quỹ và kiểm tra, giám sát hoạt động của thương nhân.

Trong khi đó, thương nhân đầu mối phải thực hiện nghiêm việc trích lập, chi sử dụng và hoàn trả Quỹ đúng quy định; chịu trách nhiệm về tính chính xác của số liệu và báo cáo. Định kỳ hằng tháng và 6 tháng, thương nhân phải báo cáo và công khai thông tin về Quỹ.

Thông tư cũng quy định rõ chế tài xử lý đối với các hành vi vi phạm như báo cáo sai lệch, chậm hoàn trả hoặc không tuân thủ quy định.

Cập nhật từ 15h30 ngày 8/4, theo điều chỉnh của Liên bộ Công Thương - Tài chính, giá xăng RON 95-III (loại phổ biến trên thị trường) giảm 440 đồng, xuống 26.530 đồng một lít. Tương tự, E5 RON 92 hạ 690 đồng, có giá mới 24.730 đồng.

Các mặt hàng dầu giảm 320-1.940 đồng một lít tùy loại so với kỳ điều hành trước. Cụ thể, mỗi lít diesel và mazut có giá mới lần lượt 42.840 đồng và 24.270 đồng.