TP.HCM cần quy hoạch lại hệ thống đường sắt đô thị để phù hợp tình hình mới

Phát biểu tại phiên họp, Chủ tịch UBND TP Nguyễn Văn Được cho biết sau khi sáp nhập TP.HCM với Bình Dương và Bà Rịa-Vũng Tàu thì nhu cầu và dư địa về phát triển hệ thống mạng lưới đường sắt đô thị của TP.HCM tăng lên nhiều so với trước. Do đó, cần quy hoạch lại hệ thống đường sắt, bổ sung, nối dài các tuyến đi về Bình Dương, Bà Rịa-Vũng Tàu, Đồng Nai và kể cả Tây Ninh.

Để hoàn thành mục tiêu phát triển hệ thống đường sắt đô thị, TP.HCM, cần cập nhật hướng tuyến quy hoạch bổ sung với tầm nhìn mở rộng liên kết vùng để có giải pháp đầu tư tối ưu; nâng cấp ban quản lý thành mô hình phù hợp hơn (công ty).

Metro Bến Thành - Suối Tiên rất đông khách vào các dịp lễ tết - Ảnh: Thủy Long

Về mô hình quản lý, trước mắt Ban Quản lý đường sắt đô thị (thuộc UBND TP.HCM) rất cần thiết, phù hợp. Tuy nhiên, về lâu về dài thì Ban Quản lý đường sắt đô thị và Sở Xây dựng cần tham mưu cho TP nâng cấp mô hình này.

Chủ tịch UBND TP.HCM đặt vấn đề TP.HCM lập mô hình Công ty vận hành hệ thống metro bởi mô hình này sẽ phù hợp hơn. Các nước trên thế giới cũng thực hiện mô hình công ty. "Để đảm bảo cho công tác quản lý về lâu dài thì rất cần thiết tiến tới xây dựng mô hình công ty quản lý đường sắt đô thị", ông Được nói.

Ông Nguyễn Văn Được cho rằng nếu làm metro mà chỉ sử dụng ngân sách của nhà nước thì không đáp ứng được yêu cầu, cũng không hiệu quả. Không có quốc gia nào trên thế giới dùng toàn bộ ngân sách nhà nước để đầu tư cho hệ thống đường sắt.

Do đó, về phương án tài chính, ông Nguyễn Văn Được đề xuất với Ban Chỉ đạo là vừa quy hoạch vừa kêu gọi các nhà đầu tư tư nhân trong và ngoài nước, kể cả kết hợp ODA. "Nếu có ODA chúng ta phải tính toán lại, khắc phục được những hậu quả, những bất lợi như trước đây chúng ta đã làm" - ông Nguyễn Văn Được lưu ý.

UBND TP.HCM được tổ chức thẩm định và phê duyệt báo cáo đánh giá tác động môi trường, cấp giấy phép môi trường.

Theo Sở Xây dựng TP.HCM, bên cạnh các tuyến đường sắt đô thị đã được quy hoạch theo Quyết định 568 của Thủ tướng Chính phủ, đơn vị này sẽ phối hợp với các cơ quan liên quan lập kế hoạch điều chỉnh và bổ sung quy hoạch hệ thống metro theo Đề án 49.

Cụ thể, các tuyến metro theo quy hoạch mới bao gồm: tuyến 1 (Bến Thành - An Hạ); tuyến 2 (Củ Chi - quốc lộ 22 (Phan Văn Khải) - An Sương - Bến Thành - Thủ Thiêm); Tuyến 3 (Hiệp Phước - Bình Triệu - ngã sáu Cộng Hòa - Tân Kiên - An Hạ); Tuyến 4 (Đông Thạnh - sân bay Tân Sơn Nhất - Bến Thành - Nguyễn Hữu Thọ - khu đô thị Hiệp Phước); tuyến 5 (Long Trường - xa lộ Hà Nội (Võ Nguyên Giáp) - cầu Sài Gòn - Bảy Hiền - depot Đa Phước); tuyến 6 (vành đai trong); tuyến 7 (Tân Kiên - Nguyễn Văn Linh - Thủ Thiêm - Thảo Điền - Thanh Đa - khu công nghệ cao - Vinhomes Grand Park).

Ban Quản lý đường sắt đô thị TP.HCM (MAUR) cũng nghiên cứu và đề xuất phát triển thêm các tuyến metro khác (tuyến 8, 9, 10), các tuyến tramway/LRT ven sông, cũng như mô hình phát triển đô thị theo định hướng giao thông (TOD) xung quanh các nhà ga metro. Việc quy hoạch vùng lân cận các nhà ga với diện tích lớn nhằm tận dụng tối đa không gian đô thị và phát triển hạ tầng giao thông đồng bộ.

Sau khi được cấp thẩm quyền chấp thuận, MAUR sẽ tiếp tục phối hợp với các đơn vị liên quan để triển khai các bước tiếp theo, cập nhật thông tin chi tiết về sử dụng đất trong giai đoạn sau.