TIN NÓNG HẠ TẦNG: Đồng Nai kiểm đếm, thu hồi đất để làm Vành đai 4; Quy hoạch giao thông ĐBSCL đến 2030

Tuần qua, thị trường hạ tầng ghi nhận loạt diễn biến đáng chú ý trải dài từ Đông Nam Bộ đến Đồng bằng sông Cửu Long. Đồng Nai lên kế hoạch kiểm đếm, thu hồi đất cho Vành đai 4, Tây Ninh bắt đầu lấy ý kiến bồi thường, trong khi cầu Cát Lái tiếp tục có tín hiệu tích cực về tiến độ.

Bên cạnh đó, tuyến đường ven biển hơn 112km tại Vĩnh Long có thêm cập nhật, và quy hoạch giao thông Đồng bằng sông Cửu Long đến 2030 cũng dần lộ diện. Dưới đây là thông tin chi tiết.

1. Đồng Nai lên kế hoạch kiểm đếm, thu hồi đất để làm tuyến đường dài nhất Đông Nam Bộ

Dự án đường Vành đai 4 TP.HCM - tuyến giao thông hơn 120.000 tỷ đồng đang được đẩy nhanh giải phóng mặt bằng tại Đồng Nai. Với khoảng 46km đi qua, địa phương này đã lên kế hoạch kiểm đếm, thu hồi đất và tổ chức chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, bố trí tái định cư.

UBND tỉnh Đồng Nai vừa ban hành kế hoạch triển khai công tác bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và giải phóng mặt bằng dự án thành phần 1-2: Bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và xây dựng đường gom, đường bên trên địa bàn tỉnh Đồng Nai thuộc tuyến đường Vành đai 4 TP.HCM. Đây là dự án hạ tầng trọng điểm quốc gia, được kỳ vọng tạo động lực phát triển liên vùng trong giai đoạn tới.

Theo kế hoạch, Đồng Nai đặt mục tiêu hoàn thành công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng trong thời gian 100 ngày đêm, từ 20/3 đến 27/6/2026.

Kế hoạch đưa ra lộ trình cụ thể cho từng bước triển khai:

Từ 1/4 đến 10/4, UBND cấp xã ban hành và gửi thông báo thu hồi đất đến từng hộ dân, đồng thời niêm yết công khai tại trụ sở và khu dân cư.

Từ 15/4 đến 10/5, Trung tâm Phát triển quỹ đất các Chi nhánh phối hợp với UBND cấp xã nơi có đất thu hồi, các cơ quan có liên quan và người có đất thu hồi thực hiện điều tra, khảo sát, ghi nhận hiện trạng, đo đạc, kiểm đếm, thống kê, phân loại diện tích đất thu hồi và tài sản gắn liền với đất thu hồi; xác định nguồn gốc đất và tài sản gắn liền với đất. Công tác này được yêu cầu thực hiện liên tục, kể cả ngoài giờ và ngày nghỉ nhằm đảm bảo tiến độ.

Song song đó, việc xác nhận nguồn gốc đất, tài sản trên đất được triển khai từ 15/4 đến 15/5, với sự phối hợp của UBND cấp xã, Trung tâm Phát triển quỹ đất và các đơn vị liên quan.

Từ 20/4 đến 20/5, các cơ quan chức năng lập, công khai và hoàn thiện phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư trước khi trình phê duyệt.

Trong giai đoạn từ tháng 4 đến tháng 6/2026, các địa phương sẽ thực hiện chi trả tiền bồi thường, hỗ trợ, đồng thời bố trí tái định cư cho người dân theo phương án đã được phê duyệt.

Cùng với đó, UBND cấp xã ban hành quyết định thu hồi đất và tổ chức tiếp nhận bàn giao mặt bằng để phục vụ thi công dự án.

2. Quy hoạch giao thông ĐBSCL đến 2030: Nghiên cứu đầu tư sân bay tại Mỹ Tho, Trần Đề

Theo Quyết định duyệt điều chỉnh Quy hoạch vùng đồng bằng sông Cửu Long (ĐBSCL) thời kỳ 2021 - 2030, tầm nhìn đến năm 2050, hạ tầng giao thông được xác định là một trong những khâu đột phá chiến lược, giữ vai trò then chốt trong thúc đẩy liên kết vùng, mở rộng không gian phát triển và nâng cao năng lực cạnh tranh của toàn khu vực.

Định hướng xuyên suốt của vùng ĐBSCL là phát triển hệ thống giao thông liên hoàn giữa đường bộ, đường thủy nội địa, hàng hải, đường sắt và hàng không.

Trong đó, hạ tầng đường bộ được ưu tiên phát triển với hệ thống cao tốc đóng vai trò trục xương sống.

Các trục dọc gồm: cao tốc Bắc - Nam phía Đông; cao tốc Bắc - Nam phía Tây; cao tốc TP.HCM - Tiền Giang - Bến Tre - Trà Vinh - Sóc Trăng, định hướng kéo dài đến Cà Mau

Các trục ngang gồm: cao tốc Châu Đốc - Cần Thơ - Sóc Trăng; cao tốc Hà Tiên - Rạch Giá - Bạc Liêu; cao tốc Hồng Ngự - Trà Vinh.

Bên cạnh các trục giao thông truyền thống, quy hoạch mới cũng hé lộ việc nghiên cứu phát triển mạng lưới sân bay chuyên dùng tại nhiều khu vực tiềm năng như Phú Quốc, Châu Đốc, Hà Tiên, Năm Căn, Mỹ Tho, Đồng Tháp, Trần Đề…

Cùng với đó, hệ thống sân bay khu vực ĐBSCL được phát triển theo hướng: Sân bay Phú Quốc - trung tâm hàng không phục vụ khách du lịch quốc tế và trong nước. Sân bay Cần Thơ - trung tâm đầu mối phát triển logistics hàng không của vùng. Sân bay Rạch Giá, Cà Mau - kết hợp vận tải nội địa và đào tạo bay.

3. Cầu Cát Lái tiến sát ngày khởi công

UBND TP.HCM vừa giao các đơn vị liên quan khẩn trương hoàn thiện thủ tục đầu tư các dự án đường bộ kết nối với tỉnh Đồng Nai. Đáng chú ý, các dự án cầu Cát Lái, cầu Phú Mỹ 2 và cầu Long Hưng được yêu cầu hoàn tất các bước chuẩn bị để có thể khởi công trong quý 2/2026. Trước đó, các dự án này đã được động thổ vào ngày 15/1.

Khu vực xây cầu Cát Lái

Đối với cầu Cát Lái, Sở Xây dựng TP.HCM được giao phối hợp với Sở Xây dựng tỉnh Đồng Nai nghiên cứu, xác định rõ quy mô, số làn xe và điểm kết nối phía TP.HCM tại khu vực nút giao Mỹ Thủy - Nguyễn Thị Định. Yêu cầu đặt ra là phải đảm bảo phù hợp lộ giới tuyến đường Nguyễn Thị Định và khả năng thông xe toàn khu vực.

Công trình cầu Cát Lái thuộc dự án đầu tư xây dựng cầu Cát Lái thay phà Cát Lái hiện hữu. Cầu Cát Lái có quy mô 8 làn xe (gồm 6 làn xe cơ giới và 2 làn xe thô sơ) với vận tốc thiết kế 80km/h. Điểm đầu nằm trên đường Nguyễn Thị Định (cách nút giao thông Mỹ Thủy khoảng 400m, thuộc phường Cát Lái, TP.HCM). Điểm cuối kết nối tuyến cao tốc Bến Lức - Long Thành (thuộc xã Đại Phước, tỉnh Đồng Nai). Dự án được đầu tư theo hình thức PPP, Tổng Công ty Xây dựng số 1 - CTCP (CC1) là đơn vị đứng đầu liên danh nhà đầu tư được lựa chọn thực hiện dự án.

Dự án thuộc nhóm A, công trình cấp đặc biệt, gồm cầu và đường giao thông với tổng chiều dài hơn 11,6km. Trong đó, phần cầu chính dài hơn 3km, đường dẫn phía TP.HCM gần 1km và đường dẫn phía Đồng Nai hơn 7km. Tổng mức đầu tư sơ bộ hơn 20.000 tỷ đồng, dự kiến hoàn thành xây dựng đưa vào khai thác trong năm 2029.

4. Tin vui từ hạ tầng phía Đông TP.HCM

Ngoài cầu Cát Lái, người dân khu Đông TP.HCM tiếp tục đón thêm thông tin tích cực từ một dự án giao thông mới (liên quan kết nối vùng), củng cố vai trò “đầu tàu hạ tầng” của khu vực này.

Theo đó, UBND TP.HCM vừa ban hành Quyết định duyệt kế hoạch tổ chức thi tuyển phương án kiến trúc cầu vượt tuyến chính và các hạng mục cầu vượt nút giao cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và đường Vành đai 3 TP.HCM. Đây là hạng mục quan trọng thuộc dự án thành phần 2, xây dựng tuyến đường liên cảng Cát Lái - Phú Hữu.

Đây là dự án hạ tầng giao thông quy mô lớn, được kỳ vọng hình thành một trục vận tải chuyên dụng mới, kết nối trực tiếp hệ thống cảng Cát Lái - Phú Hữu với cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây và Vành đai 3. Dự án có tổng vốn đầu tư hơn 8.700 tỷ đồng từ ngân sách TP.HCM, đã được HĐND thành phố thông qua chủ trương đầu tư vào tháng 2/2026.

Phạm vi nghiên cứu thi tuyển trải dài khoảng 5,9km, điểm đầu giao với đường Nguyễn Thị Định, điểm cuối tại nút giao giữa cao tốc TP.HCM - Long Thành - Dầu Giây với đường Vành đai 3 (nút giao HLD).

Về tiến độ, dự án được triển khai trong giai đoạn 2026-2029. Trong đó, công tác bồi thường, giải phóng mặt bằng sẽ thực hiện từ quý 2/2026 đến quý 1/2027; lựa chọn nhà thầu trong quý 3/2026; khởi công xây dựng vào quý 4/2026; hoàn thành vào quý 4/2028 và quyết toán trong năm 2029.

5. Quốc lộ 13 mở rộng lên 60m, hoàn thành năm 2028

Dự án mở rộng Quốc lộ 13 tiếp tục có thêm thông tin mới, với định hướng nâng cấp lên mặt cắt 60m, tương đương 10-12 làn xe, với tổng mức đầu tư dự kiến gần 21.000 tỷ đồng, triển khai theo phương thức đối tác công tư (PPP), hợp đồng BOT.

Dự án được chia thành 2 dự án thành phần, gồm: bồi thường, hỗ trợ, tái định cư và đầu tư xây dựng tuyến chính.

Theo kế hoạch triển khai, quý 4/2025 dự kiến hoàn tất lập, trình thẩm định và phê duyệt dự án thành phần 2 (báo cáo nghiên cứu khả thi). Quý 1-2/2026 sẽ đấu thầu chọn nhà đầu tư, sau đó khởi công vào quý 4/2026 và hoàn thành, đưa vào khai thác sử dụng trong năm 2028.

Tuy nhiên, tiến độ dự án đang chậm tiến độ so với kế hoạch. Căn cứ tiến độ thực tế, Sở Xây dựng đề xuất điều chỉnh tiến độ dự án mở rộng Quốc lộ 13. Cụ thể, dự án thành phần 1 sẽ hoàn thành chi trả tiền bồi thường, bàn giao mặt bằng vào tháng 6/2026.

Dự án thành phần 2 sẽ hoàn thành thẩm định và phê duyệt báo cáo nghiên cứu khả thi trong tháng 5/2026. Tổ chức lựa chọn nhà đầu tư và ký kết hợp đồng dự án hoàn thành trong tháng 9/2026. Lập, trình thẩm định và phê duyệt thiết kế xây dựng triển khai sau thiết kế cơ sở hoàn thành trong quý 4/2026. Khởi công xây dựng công trình trong tháng 1/2027 và thi công hoàn thành vào tháng 12/2028.

6. Tuyến đường ven biển hơn 112km qua Vĩnh Long, tổng vốn 27.400 tỷ đồng

Một dự án đáng chú ý khác là tuyến đường ven biển dài hơn 112km qua tỉnh Vĩnh Long. Dự án có điểm đầu từ xã Tân Phú Đông (tỉnh Đồng Tháp), điểm cuối giao với Quốc lộ 54 và đường dẫn vào cầu Đại Ngãi trên địa bàn xã Hùng Hòa (tỉnh Vĩnh Long).

Click xem quy hoạch tuyến đường ven biển qua Vĩnh Long

Tuyến được thiết kế với quy mô đường cấp III đồng bằng, nền đường rộng 22,5m, mặt đường 21,5m, gồm 4 làn xe cơ giới và 2 làn xe thô sơ.

Công trình được chia thành 5 dự án, bao gồm các công trình cầu Cửa Đại, cầu Ba Lai 8 và cầu Cổ Chiên 2, cùng với các tuyến đường bộ ven biển kết nối Bến Tre với Tiền Giang và Trà Vinh cũ và tuyến hành lang ven biển trên địa bàn Trà Vinh cũ. Tổng mức đầu tư các dự án hơn 27.411 tỷ đồng.

Các diễn biến trong tuần cho thấy nhiều dự án hạ tầng trọng điểm đang được đẩy nhanh tiến độ, đặc biệt ở các khâu quan trọng như giải phóng mặt bằng, hoàn thiện thủ tục đầu tư và chuẩn bị khởi công. Đồng thời, các quy hoạch dài hạn cũng đang dần được hoàn thiện, tạo nền tảng cho phát triển liên kết vùng trong thời gian tới.

Trong bối cảnh đó, người dân và nhà đầu tư cần tiếp tục theo dõi sát các thông tin chính thức về quy hoạch, tiến độ dự án cũng như chính sách liên quan để có cái nhìn đầy đủ và cập nhật, từ đó đưa ra các quyết định phù hợp. Hạ tầng luôn là yếu tố dẫn dắt sự phát triển, tuy nhiên các cơ hội thực tế sẽ phụ thuộc vào tiến độ triển khai và tính đồng bộ của từng dự án trong từng giai đoạn.