Thủ tướng yêu cầu rà soát, nâng cấp toàn bộ cao tốc đầu tư theo quy mô phân kỳ

Hoàn thành hơn 3.300km cao tốc

Thủ tướng Phạm Minh Chính vừa ký Công điện số 05/CĐ-TTg ngày 20/01/2026 về việc khẩn trương rà soát, đầu tư nâng cấp hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ.

Theo Công điện, đến nay cả nước đã đưa vào khai thác gần 3.345km tuyến chính đường bộ cao tốc, cùng 458km nút giao và đường dẫn. Riêng trong năm 2025, đã hoàn thành thêm 1.491km cao tốc, đặc biệt đã cơ bản hoàn thành, thông xe toàn tuyến cao tốc Bắc - Nam từ Cao Bằng đến Cà Mau.

Cả nước đã đưa vào khai thác gần 3.345km tuyến chính đường bộ cao tốc

Ở giai đoạn trước, với mục tiêu sớm nối thông các tuyến đường bộ cao tốc, tạo động lực quan trọng để thúc đẩy phát triển kinh tế - xã hội đất nước, vùng, miền, phù hợp với quy hoạch, nhu cầu về lưu lượng vận tải và nhất là trong bối cảnh nguồn lực (vốn, nhân lực) đầu tư còn nhiều hạn chế nên tiêu chuẩn về đường ô tô cao tốc được áp dụng phân kỳ đầu tư (số làn xe, bề rộng nền đường và tốc độ khai thác…).

Trên cơ sở đó, trước tháng 11/2024 (khi chưa có quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc), Bộ Xây dựng và các địa phương đã nghiên cứu, đề xuất trình cấp có thẩm quyền chấp thuận/phê duyệt chủ trương đầu tư một số đoạn/tuyến đường bộ cao tốc với quy mô phân kỳ (bề rộng mặt cắt ngang 2 làn xe hoặc 4 làn xe có dải dừng xe khẩn cấp không liên tục…).

Tuy nhiên, việc phê duyệt, xây dựng, vận hành một số đoạn/tuyến đường bộ cao tốc quy mô phân kỳ khi chưa có quy chuẩn quốc gia còn một số hạn chế như có thể tiềm ẩn nguy cơ mất an toàn giao thông, ùn tắc giao thông, tai nạn giao thông…

Yêu cầu nâng cấp đồng loạt theo quy chuẩn mới, chốt mốc báo cáo trước 15/2/2026

Từ thực tế đó, Thủ tướng đã chỉ đạo điều chỉnh nhiều tuyến cao tốc sang đầu tư hoàn chỉnh, đồng thời yêu cầu khẩn trương nghiên cứu, xây dựng và ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường cao tốc, trong đó quy mô tối thiểu 4 làn xe chạy (2 làn xe cho mỗi chiều), quy định tốc độ tối đa và tối thiểu, có làn dừng xe khẩn cấp bố trí liên tục, các công trình đồng bộ khác như: đường gom, trung tâm quản lý, điều hành giao thông tuyến, trạm dừng nghỉ, đỗ xe, công trình kiểm soát tải trọng xe…

Khẩn trương rà soát, nâng cấp các tuyến đường bộ cao tốc đã đầu tư theo quy mô phân kỳ

Ngày 15/11/2024, Bộ Xây dựng đã ban hành Thông tư số 57/2024/TT-BGTVT ban hành Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc số QCVN 117:2024/BGTVT, có hiệu lực từ ngày 1/1/2025. Trên cơ sở đó, các dự án mới đã được lập, phê duyệt bảo đảm tuân thủ đúng Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc, việc khai thác, vận hành bảo đảm hiệu quả, an toàn.

Để nâng cao hiệu quả khai thác các tuyến đường bộ cao tốc, tăng cường an toàn giao thông, đáp ứng nhu cầu phát triển kinh tế của các vùng, miền trong thời gian tới, nhất là đối với các dự án được lập, phê duyệt trước ngày 1/1/2025, Thủ tướng Chính phủ yêu cầu Bộ trưởng Bộ Xây dựng chủ trì, phối hợp với các địa phương liên quan khẩn trương rà soát kỹ lưỡng đề xuất phương án đầu tư ngay, nâng cấp hoàn thiện các tuyến đường bộ cao tốc đã và đang đầu tư để sớm đầu tư đạt quy mô cao tốc hoàn chỉnh theo tiêu chuẩn.

Đồng thời, rà soát đầu tư bổ sung đầy đủ, đồng bộ các công trình hạ tầng kỹ thuật trên tuyến theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia về đường bộ cao tốc; báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/2.

Chủ tịch UBND các tỉnh, thành phố trực thuộc Trung ương khẩn trương nghiên cứu, đề xuất phương án đầu tư, nâng cấp hoàn chỉnh các tuyến đường bộ cao tốc đã và đang đầu tư theo quy mô phân kỳ do địa phương làm cơ quan chủ quản, gửi Bộ Xây dựng trước ngày 10/2 để tổng hợp.

>>Xem thêm: Các dự án cao tốc trên cả nước

Bố trí nguồn vốn sớm đầu tư hoàn thiện các tuyến cao tốc

Về nguồn vốn, Thủ tướng giao Bộ Tài chính phối hợp với Bộ Xây dựng và các địa phương đề xuất phương án bố trí vốn sớm nhằm triển khai đầu tư hoàn thiện theo quy chuẩn quốc gia, báo cáo Thủ tướng trước 15/2.

Bộ trưởng Bộ Tài chính chủ động, phối hợp với Bộ trưởng Bộ Xây dựng và Chủ tịch Ủy ban nhân dân các tỉnh, thành phố trực thuộc trung ương đề xuất bố trí nguồn vốn sớm thực hiện đầu tư hoàn thiện theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia các tuyến đường bộ cao tốc đã và đang đầu tư theo quy mô phân kỳ; báo cáo Thủ tướng Chính phủ trước ngày 15/02/2026.

Song song với đầu tư hạ tầng, Bộ Công an được yêu cầu tăng cường tuyên truyền, kiểm tra, xử lý nghiêm các hành vi vi phạm an toàn giao thông; phối hợp rà soát, xử lý các “điểm đen” tai nạn trên các đoạn cao tốc phân kỳ đang khai thác hoặc chuẩn bị nâng cấp.

Thủ tướng giao Phó Thủ tướng Chính phủ Trần Hồng Hà trực tiếp chỉ đạo các bộ, ngành, địa phương triển khai Công điện, bảo đảm tiến độ nâng cấp, hoàn thiện các tuyến cao tốc theo Quy chuẩn kỹ thuật quốc gia. Văn phòng Chính phủ có trách nhiệm theo dõi, đôn đốc và tổng hợp, báo cáo kịp thời các vấn đề phát sinh.

Động thái này cho thấy quan điểm rõ ràng của Chính phủ: cao tốc không chỉ cần “nối thông”, mà phải an toàn, đồng bộ và bền vững, đáp ứng yêu cầu phát triển kinh tế - xã hội trong giai đoạn mới.