Thủ tướng Chính phủ chỉ đạo “nóng”, thúc tiến độ dự án Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành

Do chưa có mặt bằng, việc thi công mở rộng tuyến cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành, phía địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, chủ yếu diễn ra dưới sông.

Theo đó, tại văn bản 469/VPCP-CN, Văn phòng Chính phủ truyền đạt ý kiến chỉ đạo của Thủ tướng Phạm Minh Chính, giao Chủ tịch Ủy ban nhân dân Thành phố Hồ Chí Minh và Chủ tịch Ủy ban nhân dân tỉnh Đồng Nai thực hiện giải phóng mặt bằng dự án mở rộng đoạn cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành trong điều kiện khẩn cấp, hoàn thành giải phóng mặt bằng trước Tết Nguyên đán, ổn định tái định cư cho nhân dân yên tâm đón Tết.

Dự án mở rộng đoạn cao tốc Thành phố Hồ Chí Minh-Long Thành có chiều dài khoảng 22km, tổng mức đầu tư gần 15.000 tỷ đồng, đi qua địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh và tỉnh Đồng Nai, được chia thành 2 gói thầu XL1 và XL2.

Dự án được khởi công ngày 19/8/2025, dự kiến hoàn thành tháng 12/2026, do Tổng Công ty Đầu tư phát triển đường cao tốc Việt Nam (VEC) làm chủ đầu tư. Đây là công trình giao thông cấp bách, giữ vai trò huyết mạch trong kết nối vùng, đặc biệt trong việc kết nối với Cảng Hàng không quốc tế Long Thành khi đưa vào khai thác.

Tuy nhiên, sau gần 5 tháng kể từ ngày khởi công, tiến độ thi công trên tuyến đang gặp nhiều khó khăn, vướng mắc, phần lớn hạng mục chỉ có thể triển khai cầm chừng vì thiếu mặt bằng. Tại gói thầu XL1 đoạn qua địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, các nhà thầu đã huy động nhân lực, thiết bị máy móc song nhiều tháng nay chỉ thi công cầm chừng, có đoạn thi công vài chục mét rồi phải dừng vì “đụng” nhà dân chưa giải tỏa.

Trong bối cảnh thời gian hoàn thành dự án ngày càng bị rút ngắn, áp lực tiến độ ngày càng lớn, nhà thầu rơi vào thế bị động, buộc phải tự bỏ kinh phí, ứng trước cho người dân để thương lượng, hỗ trợ và vận động các hộ sớm di dời, nhằm có mặt bằng thi công.

Tại gói thầu XL1 qua địa bàn Thành phố Hồ Chí Minh, các nhà thầu huy động nhân lực, thiết bị máy móc song nhiều tháng nay chỉ thi công cầm chừng vì “đụng” nhà dân chưa giải tỏa.

Ông Trương Văn Phi, năm nay gần 90 tuổi, ở phường Long Phước (Thành phố Hồ Chí Minh) cho biết, do tuổi cao, sức khỏe yếu, không chịu được tiếng ồn và rung chấn từ công trường nên gia đình đồng ý nhận khoản hỗ trợ ban đầu từ nhà thầu để di dời trước. Tuy nhiên, chỉ một số ít trường hợp chấp thuận di dời sớm, phần lớn các hộ dân vẫn buộc phải “bám trụ” giữa công trường, không phải họ không hợp tác, mà do chưa đủ điều kiện tài chính để dời đi khi phương án bồi thường chưa được chi trả đầy đủ.

Ông Nguyễn Duy Hiếu, cũng ở phường Long Phước cho biết, nhà ông nằm lọt thỏm giữa công trường, đường sá lầy lội, phương tiện chạy suốt ngày đêm, tiếng máy móc ầm ầm, cuộc sống, sinh hoạt bị đảo lộn không lúc nào yên, chỉ mong muốn sớm được di dời để ổn định cuộc sống, an cư đón Tết. Gia đình ông đông người, nếu di dời khi chưa nhận được tiền bồi thường, gia đình không đủ khả năng mua được căn nhà mới, nhưng tiếp tục ở lại cũng đồng nghĩa với việc chấp nhận cuộc sống “đi cũng dở, ở không xong”. Nhiều hộ dân trong khu vực dự án cũng bày tỏ bức xúc, phản ánh việc chính quyền địa phương nhiều lần mời dân đến họp, đưa ra các cam kết, nhưng đến nay phần lớn vẫn mới chỉ dừng lại ở các thông báo thu hồi đất.

Người dân thì mắc kẹt giữa dự án, còn dự án thì mắc kẹt vì mặt bằng. Sự chậm trễ kéo dài trong khâu giải phóng mặt bằng không chỉ đẩy dự án có tính cấp bách này đứng trước nguy cơ “lụt tiến độ”, mà còn gây phiền toái, thiệt hại cho cả người dân sinh sống trong vùng dự án và nhà thầu thi công.

Hoạt động thi công phía Đồng Nai diễn ra nhộn nhịp.

Trong khi đó, tại gói thầu XL2 ở phía bờ Đồng Nai, nhờ đã có sẵn quỹ đất ở giai đoạn 1, các mũi thi công đang được triển khai rầm rộ, toàn bộ tuyến được thi công liên tục từ nút giao Vành đai 2 Thành phố Hồ Chí Minh cho đến sát cầu Long Thành, tạo nên sự tương phản rõ nét giữa hai bên bờ Đồng Nai và Thành phố Hồ Chí Minh.

Trong bối cảnh Thủ tướng Chính phủ đã ấn định rõ mốc thời gian hoàn thành giải phóng mặt bằng trước Tết Bính Ngọ 2026, các nhà thầu kỳ vọng các địa phương liên quan sẽ đưa ra giải pháp và hành động quyết liệt, đồng bộ hơn, tránh để dự án tiếp tục rơi vào vòng luẩn quẩn: mặt bằng chậm-thi công cầm chừng-người dân chịu thiệt hại. Nếu “nút thắt” mặt bằng không sớm được tháo gỡ, nguy cơ vỡ tiến độ dự án huyết mạch này là hiện hữu, còn người dân trong vùng sẽ phải đón Tết Nguyên đán trong ô nhiễm tiếng ồn, khói bụi và sự bất an, nguy hiểm kéo dài.

>>> Xem thêm Hạ tầng mới tại TPHCM