KHẨN TRƯƠNG làm tuyến đường sắt kết nối TP.HCM với Long Thành theo chỉ đạo của Thủ tướng

Ngày 3/3, tại phiên họp thứ 7 của Ban Chỉ đạo các công trình trọng điểm, dự án quan trọng quốc gia lĩnh vực đường sắt, Thủ tướng Phạm Minh Chính yêu cầu khẩn trương triển khai tuyến đường sắt kết nối TP.HCM với Cảng hàng không quốc tế Long Thành, coi đây là nhiệm vụ cấp bách nhằm bảo đảm kết nối giao thông thông suốt, kịp thời và chất lượng cho vùng kinh tế trọng điểm phía Nam.

Khẩn trương triển khai tuyến đường sắt kết nối TP.HCM với Long Thành. >>Tra cứu vị trí quy hoạch nhà ga đường sắt tốc độ cao tại TP.HCM trên bản đồ

Hiện Ban Chỉ đạo đang chỉ đạo triển khai các dự án đường sắt: dự án đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng; đường sắt tốc độ cao trục Bắc - Nam; các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội, TP.HCM; các dự án đường sắt Gia Bình - Hạ Long, Hải Phòng - Móng Cái, Lạng Sơn - Hà Nội; việc xây dựng Tổ hợp công nghiệp đường sắt…

Làm chủ công nghệ đường sắt

Kết luận phiên họp, Thủ tướng nhấn mạnh yêu cầu phát huy kết quả đã đạt được, chuyển đổi trạng thái sang chủ động tiếp nhận chuyển giao và làm chủ công nghệ, quản lý, sản xuất các hệ thống thiết bị đường sắt. Tinh thần xuyên suốt là tự lực, tự cường, tự chủ chiến lược.

Về yêu cầu chung, người đứng đầu Chính phủ chỉ đạo khẩn trương rà soát, xây dựng, sửa đổi và hoàn thiện hệ thống tiêu chuẩn, quy chuẩn thống nhất dùng chung trên phạm vi toàn quốc trong lĩnh vực đường sắt và đường sắt đô thị, bảo đảm đồng bộ, liên thông, nâng cao hiệu quả toàn hệ thống. Đồng thời, tiếp tục tạo điều kiện tối đa cho doanh nghiệp trong nước tham gia, đẩy mạnh nội địa hóa trong khả năng có thể, huy động cả doanh nghiệp Nhà nước và tư nhân.

Tiếp tục hoàn thiện quy hoạch đường sắt theo không gian phát triển mới của đất nước, các địa phương với tầm nhìn dài hạn nhìn xa trông rộng, nghĩ sâu làm lớn, phát triển công nghiệp đường sắt, hệ thống đường sắt với tầm nhìn 100 năm.

Thủ tướng yêu cầu tối ưu hóa hiệu quả các dự án và làm chủ công nghệ đường sắt

Thủ tướng yêu cầu đa dạng hóa nguồn vốn, bao gồm vốn Nhà nước (đầu tư công, tăng thu, tiết kiệm chi, phát hành trái phiếu), vốn tư nhân (BOT, BT, TOD…), vốn vay nước ngoài và nguồn lực từ người dân trong giải phóng mặt bằng.

Trong quá trình triển khai, các cơ quan liên quan phải tiếp tục đánh giá, tối ưu hóa hiệu quả các tuyến đường sắt; rà soát thủ tục, tổng mức đầu tư, vấn đề giá cả, đấu thầu, chỉ định thầu bảo đảm chặt chẽ; không để xảy ra tham nhũng, tiêu cực, thông thầu, lãng phí tài sản. Việc lựa chọn nhà đầu tư, nhà thầu phải tuân thủ pháp luật, triển khai dự án bảo đảm hiệu quả.

Tiếp tục rà soát định mức, đơn giá, tổng mức đầu tư bảo đảm tính đúng, tính đủ, không để đội vốn trong quá trình thực hiện; TP Hà Nội, chủ đầu tư chỉ đạo rà soát, kiểm toán đơn giá, tổng mức đầu tư dự án tuyến đường sắt đô thị Văn Cao - Hòa Lạc và các dự án đường sắt đô thị đang triển khai.

Trọng tâm: Đường sắt kết nối TP.HCM - Long Thành

Trong các nhiệm vụ cụ thể thời gian tới, Thủ tướng chỉ đạo tỉnh Đồng Nai phối hợp với TP.HCM khẩn trương triển khai tuyến đường sắt kết nối TP.HCM với sân bay Long Thành để góp phần giải quyết vấn đề kết nối giao thông thông suốt, kịp thời, chất lượng.

>>Bản đồ quy hoạch vị trí dự án sân bay Long Thành

Thủ tướng đồng ý về nguyên tắc triển khai dự án theo lệnh khẩn cấp, song phải bảo đảm đầy đủ quy định, quy trình chặt chẽ, phòng chống tham nhũng, tiêu cực, lãng phí và kém hiệu quả.

Yêu cầu này được đặt trong bối cảnh sân bay Long Thành đang được đẩy nhanh tiến độ, đòi hỏi hạ tầng kết nối đồng bộ để phát huy hiệu quả ngay khi đưa vào khai thác. Tuyến đường sắt TP.HCM - Long Thành vì vậy không chỉ là dự án giao thông đơn lẻ mà là mắt xích quan trọng trong chiến lược phát triển hạ tầng vùng.

Đẩy nhanh các dự án then chốt khác

Cùng với tuyến kết nối Long Thành, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng khẩn trương hoàn thiện hồ sơ mời thầu tư vấn lập Báo cáo nghiên cứu khả thi dự án đường sắt tốc độ cao Bắc - Nam trong tháng 3/2026; lựa chọn tư vấn trong quý 2/2026; phải bảo đảm lựa chọn được đối tác tư vấn có kinh nghiệm, năng lực trong lập Báo cáo dự án. Khẩn trương hoàn thiện dự thảo Nghị quyết của Chính phủ triển khai Nghị quyết số 265/2025/QH15 của Quốc hội, trình Chính phủ trước 15/3.

Các địa phương (15 tỉnh, thành phố) và Tập đoàn Điện lực Việt Nam (EVN) phối hợp chặt chẽ với Bộ Xây dựng, khẩn trương hoàn tất rà soát các nhu cầu vốn, công nghệ, giải phóng mặt bằng năm 2026, báo cáo chính xác để Bộ Xây dựng phân khai kế hoạch trước ngày 15/3. Chủ động triển khai ngay công tác kiểm đếm, xây dựng phương án tái định cư theo báo cáo nghiên cứu tiền khả thi, không để chậm trễ khi dự án bước vào giai đoạn giải phóng mặt bằng, tái định cư.

Đối với dự án tuyến đường sắt Lào Cai - Hà Nội - Hải Phòng, Thủ tướng nêu rõ đây là dự án có ý nghĩa đặc biệt quan trọng, hợp tác Việt - Trung, yêu cầu tiến độ, chất lượng rất cao; các bộ, ngành, địa phương phải coi đây là nhiệm vụ chính trị trọng tâm, bảo đảm tiến độ và chất lượng cao.

Bộ Xây dựng tập trung chỉ đạo hoàn thành Báo cáo nghiên cứu khả thi đầu kỳ dự án thành phần 2 trong tháng 3/2026. Chủ trì, phối hợp với Bộ Ngoại giao thúc đẩy phía Trung Quốc khởi động đàm phán Hiệp định xây dựng công trình cầu đường sắt qua biên giới trong tháng 3/2026. Chỉ đạo hoàn thành lựa chọn nhà thầu khảo sát, lập thiết kế kỹ thuật và ký hợp đồng trong tháng 4/2026. Khẩn trương hoàn thành hồ sơ cắm mốc giải phóng mặt bằng đối với các đoạn tuyến ổn định, bàn giao cho địa phương ngay trong tháng 3/2026.

Các bộ, ngành liên quan cũng được giao nhiệm vụ cụ thể về bố trí vốn, xử lý đất quốc phòng, đào tạo nhân lực, hoàn thiện tiêu chuẩn, thúc đẩy hợp tác quốc tế, đền bù, giải phóng mặt bằng và bảo đảm cấp điện cho dự án.

Về công tác quy hoạch các tuyến Hà Nội - Lạng Sơn và Hải Phòng - Móng Cái, Thủ tướng yêu cầu Bộ Xây dựng chủ động làm việc với phía Trung Quốc trong tháng 3/2026 để thống nhất thời điểm ký kết Thỏa thuận hỗ trợ kỹ thuật; chỉ đạo tư vấn khẩn trương hoàn thiện báo cáo đầu kỳ trong tháng 3/2026, làm cơ sở triển khai các bước tiếp theo, bảo đảm hoàn thành quy hoạch trong năm 2026; tiếp tục phối hợp chặt chẽ với UBND tỉnh Quảng Ninh để hướng dẫn, tháo gỡ các vướng mắc về thủ tục theo quy định để triển khai dự án Hải Phòng - Hạ Long - Móng Cái.

Đối với các tuyến đường sắt đô thị tại Hà Nội và TP.HCM, hai địa phương phải khẩn trương phối hợp xây dựng, ban hành tiêu chuẩn, quy chuẩn chung, bảo đảm tính liên thông, đồng bộ và từng bước phát triển công nghiệp đường sắt trong nước.

Đồng thời chỉ đạo các chủ đầu tư, ban quản lý dự án tập trung cao độ cho công tác giải phóng mặt bằng, thi công xây lắp; trong đó đối với các dự án đang triển khai (Tuyến 3 Hà Nội, Tuyến 5, Tuyến 2, Tuyến số 2 TP.HCM...), phải bảo đảm tiến độ, chất lượng, tuyệt đối an toàn lao động và vệ sinh môi trường. Đối với tuyến đường sắt Bến Thành - Cần Giờ, tiếp tục rà soát kỹ các cơ chế, chính sách để thúc đẩy triển khai theo tinh thần Nghị quyết 57 và 68 của Bộ Chính trị. TP.HCM rà soát, xử lý dứt điểm việc quyết toán dự án tuyến metro số 1 Bến Thành - Suối Tiên.

>>Xem danh mục bất động sản hưởng lợi trực tiếp từ sân bay Long Thành

Đối với các dự án chuẩn bị đầu tư, khởi công mới trong 2026-2030, Thủ tướng yêu cầu Hà Nội và TP.HCM báo cáo Thủ tướng Chính phủ, Bộ Xây dựng về kế hoạch triển khai các dự án có kế hoạch khởi công trong giai đoạn 2026-2030, đồng thời khẩn trương hoàn thiện các thủ tục theo đúng quy định.

Chỉ đạo về tuyến đường sắt kết nối TP.HCM với Long Thành cho thấy quyết tâm thúc đẩy hạ tầng giao thông chiến lược theo hướng đồng bộ, hiện đại và chủ động về công nghệ. Trong bức tranh tổng thể phát triển mạng lưới đường sắt quốc gia, đây là bước đi quan trọng nhằm bảo đảm kết nối hiệu quả giữa trung tâm kinh tế lớn nhất cả nước với đầu mối hàng không quốc tế mới, tạo nền tảng cho tăng trưởng dài hạn của vùng và cả nước.