Quốc lộ 1 sắp mở rộng lên 4 làn xe, vốn hơn 10.800 tỷ đồng

Tuyến đường huyết mạch dài hơn 2.300km

Cục Đường bộ Việt Nam (Bộ Xây dựng) vừa có báo cáo về việc triển khai các giải pháp tăng cường, cải thiện an toàn kết cấu hạ tầng giao thông trên Quốc lộ 1 và các tuyến quốc lộ trọng điểm.

Với chiều dài hơn 2.300km, Quốc lộ 1 được xem là trục giao thông huyết mạch của cả nước. Trong nhiều năm qua, tuyến đường đã được nâng cấp, mở rộng theo nhiều giai đoạn, góp phần cải thiện năng lực thông hành và giảm áp lực giao thông. Tuy nhiên, tốc độ gia tăng phương tiện cùng quá trình đô thị hóa, công nghiệp hóa khiến nhiều đoạn tuyến tiếp tục rơi vào tình trạng quá tải.

Không chỉ riêng Quốc lộ 1, các tuyến có lưu lượng lớn như Quốc lộ 3, Quốc lộ 5, Quốc lộ 6 cũng đã được đầu tư nhiều hạng mục xử lý điểm đen tai nạn và bất cập tổ chức giao thông.

Trong bối cảnh lưu lượng phương tiện trên Quốc lộ 1 gia tăng, Cục Đường bộ Việt Nam đã triển khai ứng dụng hệ thống giao thông thông minh (ITS) và trí tuệ nhân tạo (AI) nhằm nâng cao năng lực quản lý, giám sát và bảo đảm an toàn giao thông.

Tuy vậy, nhiều tuyến đường như Quốc lộ 6, Quốc lộ 3, Quốc lộ 4A, Quốc lộ 4C hay đường Hồ Chí Minh vẫn đối mặt với điều kiện địa hình phức tạp, nhiều đèo dốc, tầm nhìn hạn chế. Lưu lượng xe tải trọng lớn và xe khách đường dài gia tăng khiến nguy cơ mất an toàn giao thông luôn hiện hữu. Các giải pháp bảo trì và tổ chức giao thông đang được triển khai đồng bộ, nhưng vẫn cần thêm nguồn lực để phát huy hiệu quả.

Tuy nhiên, tình hình giao thông trên Quốc lộ 1 và các tuyến trọng điểm vẫn diễn biến phức tạp. Một trong những nguyên nhân chính là nguồn kinh phí dành cho công tác quản lý, bảo trì và xử lý điểm đen còn hạn chế, khiến việc triển khai phải chia theo từng giai đoạn.

Bên cạnh đó, một số nhà đầu tư BOT đang quản lý các đoạn Quốc lộ 1 được đánh giá còn chậm trong việc khắc phục các điểm mất an toàn, ảnh hưởng đến hiệu quả khai thác và an toàn giao thông.

Kiến nghị tăng vốn, đẩy nhanh giải phóng mặt bằng

Trước thực tế này, Cục Đường bộ Việt Nam kiến nghị tiếp tục bố trí nguồn lực để nâng cấp, mở rộng Quốc lộ 1 cũng như các tuyến quốc lộ có lưu lượng lớn. Đồng thời, cần hoàn thiện tổ chức giao thông, phân luồng từ sớm, từ xa, kết hợp phát huy hiệu quả hệ thống giao thông thông minh nhằm giảm tải cho các đoạn tuyến quá tải.

Ngoài ra, các địa phương được yêu cầu phối hợp chặt chẽ trong công tác giải phóng mặt bằng, nhất là các khu vực liên quan đến đất rừng. Việc đơn giản hóa thủ tục, rút ngắn thời gian chuyển đổi mục đích sử dụng đất được xem là yếu tố then chốt để đẩy nhanh tiến độ các dự án.

Cục Đường bộ Việt Nam cũng kiến nghị Bộ Xây dựng làm việc với Bộ Tư pháp, Bộ Nông nghiệp và Môi trường cùng các địa phương để tháo gỡ vướng mắc về pháp lý, đặc biệt trong giải phóng mặt bằng.

Đề xuất gần 11.000 tỷ mở rộng Quốc lộ 1 lên 4 làn xe

Trước đó, tháng 3/2026, Ban Quản lý dự án Đường bộ miền Bắc đã trình thẩm định báo cáo nghiên cứu tiền khả thi dự án nâng cấp, mở rộng một số đoạn tuyến trên Quốc lộ 1, đi qua các tỉnh từ Quảng Trị đến Vĩnh Long. Dự án dự kiến triển khai trong giai đoạn 2025-2030.

Quốc lộ 1 đoạn qua tỉnh Tây Ninh

Theo đơn vị này, nhiều đoạn Quốc lộ 1 tại các địa phương như Quảng Trị, Huế, Đà Nẵng, Quảng Ngãi, Gia Lai, Đắk Lắk, Khánh Hòa, Vĩnh Long, Tây Ninh, Đồng Tháp hiện vẫn chỉ có quy mô 2 làn xe. Các đoạn này được đưa vào khai thác trong giai đoạn 1998-2015, đến nay đã xuống cấp do lưu lượng phương tiện tăng nhanh, trong khi đô thị hóa và công nghiệp hóa diễn ra mạnh, khiến mặt đường xuống cấp, xuất hiện hư hỏng.

Việc chưa đồng bộ với các đoạn đã được mở rộng lên 4 làn xe trong khu vực gây ra tình trạng “thắt cổ chai”, dẫn đến ùn tắc cục bộ, kéo dài thời gian lưu thông.

Do đó, việc nâng cấp, mở rộng các đoạn tuyến này được đánh giá là cần thiết và cấp bách, không chỉ nhằm giảm tải giao thông mà còn góp phần cải thiện môi trường đầu tư và phát triển kinh tế - xã hội tại các địa phương.

Theo phương án đề xuất, dự án sẽ mở rộng từ 2 làn xe lên 4 làn xe cơ giới, bổ sung 2 làn xe thô sơ và dải phân cách giữa, với bề rộng nền đường khoảng 20,5m. Tổng mức đầu tư sơ bộ khoảng 10.813 tỷ đồng, sử dụng nguồn vốn ngân sách Nhà nước.

Việc mở rộng Quốc lộ 1 được kỳ vọng nâng cao năng lực vận tải, giảm áp lực giao thông và tăng cường kết nối liên vùng, qua đó tạo động lực phát triển kinh tế - xã hội cho các địa phương dọc tuyến.