Nhiều chủ đầu tư làm BT chỉ có 10% vốn, 90% còn lại là vay ngân hàng

Đó là nhận định của Hiệp hội bất động sản TP.HCM (HoREA) trong văn bản kiến nghị cơ chế thực hiện phương thức xã hội hoá đầu tư theo hình thức BT, PPP, BOT mới đây.

Theo HoREA, bên cạnh mặt tích cực, các dự án được thực hiện theo hình thức trên còn một số điểm hạn chế. Trong đó, nhiều dự án nguồn vốn chủ sở hữu của nhiều nhà thầu, nhà đầu tư chỉ chiếm khoảng 10%, còn lại khoảng 90% vốn đầu tư xây lắp là vốn vay ngân hàng nên có tiềm ẩn rủi ro và có thể ảnh hưởng đến tiến độ hoàn thành công trình.

Ngoài ra, việc thực hiện phương thức chỉ định nhà thầu, nhà đầu tư theo hình thức BT, PPP, BOT dẫn đến phát sinh tiêu cực, lợi ích nhóm, tác động đến môi trường đầu tư kinh doanh, và lợi ích xã hội.

Cụ thể, nhà đầu tư được hưởng lợi "kép" 2 lần như mong muốn: (1) Khi nhận thầu thi công công trình (Xây dựng); (2) Khi đầu tư kinh doanh các khu đất đối ứng ở các địa điểm đắc địa và đã được tăng cường hệ thống hạ tầng giao thông (Chuyển giao).

Các nhà đầu tư cũng đã tránh được thủ tục "kép" 2 lần khi lựa chọn nhà thầu xây lắp công trình và lựa chọn chủ đầu tư dự án bất động sản: (1) Khi được chỉ định làm nhà thầu xây lắp mà không phải qua thủ tục đấu thầu rộng rãi trong nước, quốc tế để lựa chọn nhà thầu (Xây dựng); (2) Khi được chỉ định nhà đầu tư dự án bất động sản các khu đất đối ứng mà không phải qua thủ tục đấu thầu rộng rãi trong nước, quốc tế để lựa chọn nhà đầu tư (Chuyển giao).

Việc thực hiện các dự án BT, BOT, PPP thông qua chỉ định thầu cũng không đảm bảo tính minh bạch, bình đẳng. Tiềm ẩn nguy cơ gây thiệt hại ngân sách nhà nước.

Do vậy, HoREA kiến nghị thực hiện các dự án theo hình thức BT, PPP cần phổ biến hình thức đấu thầu rộng rãi trong nước, hoặc đấu thầu rộng rãi quốc tế để lựa chọn nhà thầu, nhà đầu tư có năng lực.