​TP.HCM sẽ có ưu đãi chưa từng có nhằm mời gọi doanh nghiệp tham gia cải tạo, xây mới chung cư cũ

Sở Xây dựng TP HCM đang dự thảo Nghị quyết bổ sung các cơ chế ưu đãi, hỗ trợ cho chủ đầu tư tham gia cải tạo, xây dựng lại chung cư trên địa bàn thành phố.

Cụ thể, thành phố sẽ hỗ trợ 50% kinh phí xây dựng công trình hạ tầng kỹ thuật trong phạm vi dự án, tối đa không quá 10 tỷ đồng mỗi dự án.​ 50% chi phí di dời, cưỡng chế di dời theo phương án đã được phê duyệt.​

Toàn bộ phí thẩm định dự án đầu tư xây dựng, bao gồm phí thẩm định báo cáo nghiên cứu khả thi hoặc báo cáo kinh tế - kỹ thuật.​

Hiện nay, theo Luật Nhà ở 2023 và Nghị định số 98/2024/NĐ-CP, các chủ đầu tư tham gia cải tạo chung cư cũ còn được hưởng các ưu đãi như:​ Miễn bồi thường về đất Nhà nước, miễn tiền sử dụng đất và tiền thuê đất.​ Quyền kinh doanh căn hộ, diện tích thương mại, dịch vụ sau khi hoàn thành công tác bồi thường, tái định cư.​ Hỗ trợ kinh phí di dời, cưỡng chế di dời và kinh phí xây dựng hạ tầng.​

Tuy nhiên, theo đánh giá của nhiều doanh nghiệp, những chính sách trên chưa thật sự hấp dẫn. Việc tham gia dự án cải tạo chung cư cũ phải đối diện với nhiều thách thức.

Trong đó, nhiều chung cư cũ nằm ở khu vực nội đô, nơi quy định nghiêm ngặt về chiều cao và mật độ xây dựng để tránh áp lực lên hạ tầng kỹ thuật và xã hội. Điều này hạn chế khả năng doanh nghiệp tăng số lượng căn hộ để bán thương mại, ảnh hưởng trực tiếp đến lợi nhuận dự án. ​

Khó khăn trong việc đạt được sự đồng thuận của cư dân. Việc yêu cầu phải có sự đồng thuận 100% từ cư dân mới được tiến hành cải tạo, xây mới chung cư cũ. Tuy nhiên, việc thỏa thuận về phương án bồi thường, hỗ trợ, tái định cư thường gặp nhiều trở ngại do nhu cầu và kỳ vọng khác nhau giữa các hộ dân. ​Các quy định, chính sách hiện hành chưa đủ hấp dẫn để thu hút doanh nghiệp tham gia cải tạo chung cư cũ. Doanh nghiệp phải đối mặt với nhiều rủi ro và chi phí cao, trong khi lợi nhuận không đảm bảo, khiến họ e ngại đầu tư vào lĩnh vực này. ​

Việc di dời, bố trí tái định cư cho các hộ dân để có mặt bằng thi công dự án gặp nhiều khó khăn, đặc biệt khi người dân không đồng thuận với phương án bồi thường hoặc lo ngại về chất lượng khu tái định cư. ​

Theo thống kê, TP.HCM hiện có 474 chung cư (với 573 lô) được xây dựng trước năm 1975, trong đó:​ 14 chung cư cấp D (hư hại nặng, nguy hiểm); 116 chung cư cấp C (xuất hiện tình trạng nguy hiểm); 332 chung cư cấp B (không đáp ứng được yêu cầu sử dụng bình thường); 12 chung cư đã tháo dỡ hoặc chuyển mục đích sử dụng.​

TP.HCM đặt mục tiêu đến năm 2035 sẽ hoàn tất việc cải tạo, sửa chữa hơn 500 chung cư cũ, bao gồm cả những chung cư xây dựng từ giai đoạn 1975-1994.​

Việc TP.HCM bổ sung các cơ chế ưu đãi và hỗ trợ tài chính cho chủ đầu tư nhằm tháo gỡ những khó khăn này, tạo điều kiện thuận lợi hơn cho việc cải tạo, xây dựng lại các chung cư cũ, đảm bảo an toàn và nâng cao chất lượng sống cho người dân