Vốn 10.000 tỷ cho sàn tài sản mã hóa tại Việt Nam: Ngay cả những 'gã khổng lồ' chứng khoán cũng 'hụt hơi' theo đuổi

Tại diễn đàn Vietnam Investment Forum 2025: Mid-Year Update, bà Đoàn Mai Hạnh, Giám đốc cao cấp Kinh doanh và tự doanh thị trường tài chính TCBS, và ông Tô Trần Hòa, Phó Trưởng ban Phát triển thị trường Chứng khoán, Ủy ban Chứng khoán Nhà nước, có chia sẻ về đề xuất vốn điều lệ thực góp tối thiểu của tổ chức được cấp phép vận hành sàn tài sản mã hóa (TSMH) là 10.000 tỷ đồng.

Con số 10.000 tỷ đồng vốn điều lệ cao hơn cả yêu cầu dành cho các ngành như ngân hàng, bảo hiểm, hàng không.

Tính đến thời điểm cuối tháng 3/2025, chỉ có 9 công ty chứng khoán tại Việt Nam có vốn chủ sở hữu trên 10.000 tỷ đồng.

Bà Đoàn Mai Hạnh đánh giá, động thái gần đây của cơ quan quản lý, bao gồm việc xây dựng chính sách về tài sản mã hóa và thí điểm sàn giao dịch, là “rất mở và chủ động” trong việc thừa nhận tài sản mã hóa là một loại tài sản hợp pháp.

Theo bà, đây là tín hiệu tích cực, mở ra cơ hội cho các tổ chức cung cấp dịch vụ, doanh nghiệp huy động vốn qua kênh mới, cũng như cho nhà đầu tư muốn đa dạng hóa danh mục tài sản.

Tuy nhiên, bà Hạnh cũng nhấn mạnh rằng tài sản mã hóa là một lĩnh vực hoàn toàn mới và tiềm ẩn nhiều rủi ro. Do đó, yêu cầu về vốn và thành phần cổ đông là những biện pháp cần thiết nhằm đảm bảo chỉ những tổ chức có năng lực tài chính, kinh nghiệm và khả năng quản trị rủi ro thực sự mới có thể tham gia.

Điều này không chỉ bảo vệ thị trường, mà còn bảo vệ chính nhà đầu tư.

Về quy định 35% vốn điều lệ phải đến từ các tổ chức thuộc năm ngành: Ngân hàng, CTCK và quỹ đầu tư, công ty công nghệ, công ty bảo hiểm, bà Hạnh cho rằng đây là nhóm có những lợi thế riêng biệt.

Ngân hàng có tiềm lực tài chính, hệ thống KYC và chống rửa tiền bài bản; công ty chứng khoán và quản lý quỹ thì giàu kinh nghiệm giao dịch, xử lý tài sản; công ty công nghệ hiểu rõ nền tảng blockchain; còn công ty bảo hiểm có thể thiết kế các sản phẩm bảo hiểm cho nhà đầu tư.

Tuy nhiên, bà cũng thừa nhận rằng việc huy động 10.000 tỷ đồng vốn thực góp là một bài toán khó, đặc biệt với các doanh nghiệp muốn tham gia từ giai đoạn thử nghiệm. Ngoài ra còn áp lực trong việc tạo sự đồng thuận giữa các cổ đông có khác biệt.

Ông Tô Trần Hòa, thành viên tổ soạn thảo chính sách, cho biết thêm rằng quy định 10.000 tỷ đồng và 35% là đúng nhưng chưa đủ. Thực tế, toàn bộ 100% vốn góp – tức toàn bộ 10.000 tỷ đồng – phải đến từ tổ chức, không chấp nhận cá nhân góp vốn. Đây là điểm quan trọng nhằm nâng cao tính minh bạch, năng lực quản trị và tránh các rủi ro do cá nhân thao túng hệ thống.

Theo ông Hòa, việc yêu cầu vốn cao là hoàn toàn có cơ sở khi đặt sàn giao dịch tài sản mã hóa trong vai trò tương đương với một Sở Giao dịch Chứng khoán, một công ty lưu ký và một công ty chứng khoán cộng lại. Những tổ chức này cùng đảm nhiệm các hoạt động phức tạp như tổ chức thị trường, thanh toán, phát hành, lưu ký – đòi hỏi hệ thống vận hành ổn định, bảo mật và minh bạch ở cấp độ cao nhất.

Hiện tại, hai Sở Giao dịch Chứng khoán tại Việt Nam có tổng vốn khoảng 7.000 tỷ đồng, Tổng công ty Lưu ký là 3.000 tỷ đồng – tổng cộng là 10.000 tỷ. Từ đó, ông khẳng định: “Nếu sàn tài sản mã hóa tích hợp toàn bộ các chức năng đó, yêu cầu mức vốn tương đương là điều hợp lý.”

Còn thực tế, lúc đầu, một số nơi còn đề xuất yêu cầu 20.000 tỷ đồng. Nhưng do đây là giai đoạn thí điểm nên 10.000 tỷ đồng là mức phù hợp với năng lực của doanh nghiệp hiện nay.