Trong khi các doanh nghiệp đang kỳ vọng lãi suất thị trường sẽ tiếp tục giảm thêm từ 1-2% nữa khi mà lạm phát tiếp tục giảm và có xu hướng duy trì ở mức thấp thì bất ngờ, các ngân hàng lại phát đi tín hiệu cho thấy một chu kỳ tăng lãi suất mới đang diễn ra.

Hiện các ngân hàng lại phát đi tín hiệu cho thấy một chu kỳ tăng lãi suất mới đang diễn ra. Ảnh: Uyên Viễn

Khơi mào cho đợt tăng lãi suất này là Ngân hàng Đông Á, khi mà ngân hàng này đã hai lần nâng lãi suất huy động kể từ cuối tháng 9 đến nay. Tuy nhiên, thời điểm Đông Á tăng lãi suất không khiến thị trường lo ngại bởi lẽ người ta cho rằng do ngân hàng này đang bị kiểm soát đặc biệt nên cần thiết tăng lãi suất để giữ khách hàng, giữ thanh khoản ở mức cần thiết.

Theo sau Đông Á, những ngày gần đây lần lượt các ngân hàng như Vietcapital, Sacombank, Eximbank, SCB, ACB... đều tăng lãi suất huy động. Mặc dù vậy, một số chuyên gia và thị trường cho rằng các ngân hàng tăng lãi suất như vậy chỉ là các ngân hàng nhỏ, ngân hàng thương mại cổ phần chứ chưa phải là sự tăng lên của mặt bằng lãi suất huy động.

Nhưng đầu tuần này, VietinBank, một trong những ngân hàng lớn nhất Việt Nam, cũng tăng lãi suất huy động và việc này càng khẳng định về sự tăng lên của mặt bằng lãi suất huy động. Đây có thể là dấu hiệu cho một chu kỳ chạy đua lãi suất mới trong hệ thống ngân hàng, đặc biệt là khi mà nền kinh tế đang phát đi những dấu hiệu cho thấy nếu không có sự thay đổi trong suy tính của các nhà làm chính sách thì “giá vốn” sẽ tăng. Các dấu hiệu này bao gồm:

- Nền kinh tế phát đi những số liệu cho thấy tăng trưởng kinh tế đang ở mức cao nhất trong vòng năm năm qua, sự phục hồi tăng trưởng cho thấy bất ổn vĩ mô đã qua đi và một chu kỳ tăng trưởng mới sắp đến. Và khi kinh tế tăng trưởng nhanh trở lại thì nhu cầu tín dụng cũng tăng theo và do đó lãi suất sẽ bị đẩy lên mức cao hơn.

- Lãi suất trái phiếu chính phủ (TPCP) tăng lên cho thấy nhu cầu vốn của nền kinh tế đang có dấu hiệu tăng cao và thị trường đang sẵn sàng trả chi phí vốn cao hơn. Hơn nữa, việc ngân sách đang gặp khó khăn sẽ dẫn đến tình trạng Chính phủ tăng cường phát hành TPCP, qua đó tác động lấn át lên nguồn vốn của khu vực tư nhân và đẩy lãi suất thị trường lên cao hơn.

- Tư duy muốn duy trì tiền đồng (VND) mạnh của Ngân hàng Nhà nước (NHNN) đã buộc NHNN liên tục đưa ra các cam kết giữ ổn định tỷ giá, cũng như sử dụng các biện pháp như giãn khoảng cách chênh lệch lãi suất đô la Mỹ (USD) và VND, bán ra ngoại tệ (qua đó hút VND về)... đã làm cho lãi suất VND luôn trong trạng thái chực chờ tăng lên.

Với những điều kiện như vậy, thì việc lãi suất VND tăng lên là điều có thể đoán định. Tuy nhiên, nếu nhìn vào lạm phát đang giảm và duy trì ở mức thấp kỷ lục như hiện nay thì việc tăng lãi suất của thị trường là điều vô lý. Bởi lẽ, lãi suất bị đẩy tăng trong khi lạm phát quá thấp và vẫn đang giảm cho thấy chính sách tiền tệ đang có vấn đề, mà theo nhiều chuyên gia, đó là do đang có sự xung đột trong mục tiêu chính sách lãi suất và chính sách tỷ giá. Nếu không xử lý ngay tình trạng vô lý này thì nền kinh tế sẽ gặp khó trong tương lai gần.

Lãi suất huy động tăng đã chấm dứt luôn hy vọng giảm lãi suất cho vay. Cách đây khoảng một tháng, hy vọng giảm lãi suất vẫn còn khi mà lạm phát vẫn tiếp tục giảm và đặc biệt là các ngân hàng liên tục tung ra các gói tín dụng ưu đãi nhằm kích thích tăng trưởng tín dụng, giữ thị phần. Tuy nhiên, ở thời điểm hiện tại tình thế đã hoàn toàn đảo ngược khi các ngân hàng đang tăng lãi suất cho vay. Đặc biệt các khoản vay cũ hầu như không còn hy vọng giảm thêm lãi suất mà ngược lại lãi suất sẽ tăng trở lại khi đến chu kỳ thay đổi lãi suất.

Với một khoản vay cũ có thời hạn trên một năm được xem là ưu đãi hiện nay thì lãi suất thấp cũng ở mức 9%/năm, với lạm phát là 2%/năm thì lãi suất thực của khoản vay này là trên 7%. Đây là mức lãi suất cho vay cao dù là đối với bất kỳ nền kinh tế nào.

Ở khía cạnh khác, lãi suất cho vay sẽ rất khó giảm nếu như tình trạng nợ xấu lớn trong hệ thống ngân hàng vẫn chưa được xử lý. Thực tế, dù tỷ lệ nợ xấu đã về dưới 3% tổng dư nợ trong sổ sách của hệ thống ngân hàng, thì các ngân hàng vẫn đang gồng mình xử lý hơn 200.000 tỉ đồng nợ xấu bán cho VAMC. Điều này có nghĩa là các ngân hàng vẫn đang trả lãi cho khoản nợ xấu không chỉ gần 3% tổng dư nợ, mà còn trả lãi cho hơn 200.000 tỉ đồng dư nợ bán cho VAMC. Vì vậy chi phí vốn của các ngân hàng đã bị tăng lên.

Nếu cộng với chi phí dự phòng khoảng 10-20% dư nợ bán cho VAMC thì chi phí vốn chi cho khoản nợ xấu này là 1-1,7%. Đây là khoản chi phí rất cao nếu biết rằng mức chênh lệch lãi suất huy động - cho vay trong hệ thống ngân hàng hiện tại chỉ vào khoảng 3%.

Những phân tích ở trên cho thấy, bài toán giảm lãi suất có khá nhiều biến số phức tạp đòi hỏi cơ quan điều hành thị trường phải có những lời giải phù hợp.

Hoàng Xuân Huy (TBKTSG)
  • Lãi suất huy động giảm: Dòng tiền vẫn đổ vào ngân hàng

    Lãi suất huy động giảm: Dòng tiền vẫn đổ vào ngân hàng

    Tài chính - Chứng khoán  -  23/10/2016 10:29 AM

    Ngân hàng giảm lãi suất huy động, liệu nguồn tiền đang gửi ở ngân hàng có chảy sang các kênh đầu tư khác có mức sinh lợi cao hơn?

  • Siết tín dụng bất động sản, không nên “vơ đũa cả nắm”

    Siết tín dụng bất động sản, không nên “vơ đũa cả nắm”

    Thị Trường  -  22/10/2016 5:54 PM

    Sau những động thái của Ngân hàng Nhà nước (NHNN), tăng trưởng tín dụng với lĩnh vực bất động sản 8 tháng đầu năm lần đầu thấp hơn so với tăng trưởng tín dụng chung của nền kinh tế. Theo các chuyên gia, nếu không tính toán kỹ càng, việc kiểm soát này có thể khiến thị trường bất động sản gặp khó.

  • NHNN yêu cầu các ngân hàng giải thích rõ lãi suất cho vay gói 30.000 tỷ

    NHNN yêu cầu các ngân hàng giải thích rõ lãi suất cho vay gói 30.000 tỷ

    Thị Trường  -  04/10/2016 11:01 AM

    CafeLand – Các khoản giải ngân trước ngày 31/12/2016 sẽ áp dụng lãi suất vay ưu đãi, sau thời điểm này lãi suất vay sẽ tính theo thỏa thuận từ nguồn vốn của ngân hàng thương mại. NHNN đề nghị các ngân hàng giải thích, phổ biến đúng và đầy đủ tới khách hàng điều này để đẩy nhanh tiến độ gói vay.

  • Trầy trật xây nhà ở xã hội

    Trầy trật xây nhà ở xã hội

    Thị Trường  -  01/10/2016 9:01 AM

    CafeLand – Theo một số doanh nghiệp bất động sản đầu tư nhà ở xã hội, dù rất muốn chia sẻ với người mua nhà trong việc giảm giá bán, hỗ trợ lãi suất cho vay song trong bối cảnh hiện tại rất khó để thực hiện, nhất là gói tín dụng ưu đãi 30.000 tỷ lãi suất thấp đã dừng, trong khi chưa có chương trình mới tương tự thay thế. Điều này không chỉ khiến người mua nhà gặp khó mà chủ đầu tư cũng trầy trật.

Mọi thông tin bài vở hoặc ý kiến đóng góp cũng như thắc mắc liên quan đến thị trường bất động sản xin gửi về địa chỉ email: banbientap@cafeland.vn; Đường dây nóng: 0942.825.711.

Ý kiến của bạn

Tên dự án Triệu đồng
Prosper Plaza 865 - 1,236
Tabudec Plaza 1,260 - 1,855
Tòa P1 Imperial Plaza 1,989 - 3,570
Condetel Carava Resort 2,200 - 3,064
Airlink City 390 - 878
Vision Bình Tân 750 - 1,283
Park View Tower Hoàng Mai 1,221 - 1,714
Cityland Park Hills 2,000 - 5,333
Mandarin Garden 2 2,010 - 3,900
Luxury Apartment 2,340 - 3,900
CafeLand.vn là Tạp chí bất động sản hàng đầu tại Việt Nam và duy nhất chuyên về bất động sản. Cung cấp cho các độc giả những thông tin chính xác và những góc nhìn phân tích nhận định về thị trường bất động sản từ các chuyên gia trong ngành. Ngoài ra, CafeLand còn cung cấp cho độc giả tất cả các thông tin về sự kiên, dự án, các xu hướng phong thủy, nhà ở để các bạn có cái nhìn tổng quan hơn về thông tin bất động sản tại Việt Nam.