500 tấn vàng trong dân: Những ý tưởng nào đang được đề xuất để đưa nguồn lực này vào nền kinh tế?

Giá vàng lập đỉnh

Sáng 15/1, thị trường vàng trong nước và thế giới đồng loạt bứt phá mạnh, đưa giá kim loại quý lên những vùng cao chưa từng có. Tại Việt Nam, Giá vàng miếng và vàng nhẫn phổ biến đã vọt lên mốc 163,5 triệu đồng/lượng, trong khi Giá vàng thế giới vượt 4.620 USD/ounce.

Cụ thể, các thương hiệu lớn như SJC, DOJI, PNJ, Bảo Tín Minh Châu đồng loạt nâng Giá vàng miếng thêm khoảng 1,5 triệu đồng/lượng so với phiên trước. Mặt bằng giá hiện dao động quanh 161,5 – 163,5 triệu đồng/lượng (mua – bán).

Tại Việt Nam, ngày 15/1, Giá vàng miếng và vàng nhẫn phổ biến đã vọt lên mốc 163,5 triệu đồng/lượng, trong khi Giá vàng thế giới vượt 4.620 USD/ounce.

Tại một số thương hiệu, giá bán vàng nhẫn đã chính thức chạm 163,5 triệu đồng/lượng, ngang bằng vàng miếng – điều hiếm thấy trong nhiều năm qua.

Trên thị trường quốc tế, Giá vàng giao ngay bứt phá hơn 40 USD chỉ trong một phiên, lên quanh 4.620 USD/ounce, có thời điểm chạm 4.634 USD/ounce – mức cao nhất lịch sử. Quy đổi theo tỷ giá ngân hàng, Giá vàng thế giới tương đương khoảng 147 triệu đồng/lượng, thấp hơn giá trong nước khoảng 16–17 triệu đồng/lượng.

Theo giới phân tích, đà tăng của vàng được hỗ trợ bởi kỳ vọng Fed sớm hạ lãi suất, lạm phát Mỹ hạ nhiệt và những bất ổn địa chính trị toàn cầu. Nhiều tổ chức lớn như Citi, HSBC tiếp tục đưa ra dự báo lạc quan, cho rằng Giá vàng có thể tiến tới vùng 5.000 USD/ounce trong nửa đầu năm 2026.

Trong bối cảnh đó, vàng vẫn đang là kênh trú ẩn an toàn được giới đầu tư toàn cầu ưu tiên, song các chuyên gia cũng cảnh báo rủi ro điều chỉnh mạnh có thể xuất hiện khi tâm lý hưng phấn lên cao.

Với mặt bằng giá hiện tại khoảng 163,5 triệu đồng/lượng, ước tính khoảng 500 tấn vàng trong dân đang có giá trị lên tới hơn 2,1 triệu tỷ đồng, tương đương hơn 80 tỷ USD – một nguồn lực tài chính khổng lồ của nền kinh tế.

Chủ tịch Bảo Tín Capital: Sàn giao dịch vàng quốc gia có thể huy động khoảng 500 tấn vàng trong dân

Phát biểu tại một hội thảo gần đây, ông Đinh Ngọc Dũng – Chủ tịch kiêm CEO Bảo Tín Capital – cho biết sàn giao dịch vàng quốc gia sắp được thành lập có thể huy động khoảng 500 tấn vàng trong dân, tương đương gần 80 tỷ USD theo mặt bằng giá hiện nay.

Theo ông Dũng, đây là nguồn lực rất lớn, có ý nghĩa quan trọng đối với sự phát triển của thị trường tài chính – hàng hóa và có thể trở thành động lực cho tăng trưởng kinh tế trong dài hạn. Việc hình thành sàn giao dịch vàng quốc gia nhằm đưa nguồn vàng trong dân vào lưu thông một cách chính thức, minh bạch và có kiểm soát, qua đó giúp khối tài sản này tham gia vào chu trình đầu tư – sản xuất – kinh doanh của nền kinh tế.

Chia sẻ kinh nghiệm quốc tế, ông Dũng cho biết mô hình sàn giao dịch vàng của Trung Quốc là một trong những tham chiếu quan trọng. Theo ông, Việt Nam đã nghiên cứu kỹ mô hình này để vận dụng phù hợp với điều kiện trong nước và thể hiện quyết tâm chính trị mạnh mẽ trong việc xây dựng một sàn giao dịch vàng tập trung, quy chuẩn.

Về lộ trình triển khai, sàn giao dịch vàng quốc gia dự kiến được thực hiện theo ba giai đoạn. Giai đoạn đầu tập trung vào giao dịch vàng vật chất và vàng nguyên liệu dành cho các tổ chức đủ điều kiện. Giai đoạn hai mở rộng cho người dân và các thành phần kinh tế khác, với cơ chế vận hành tương tự thị trường chứng khoán. Giai đoạn ba hướng tới phát triển các sản phẩm phái sinh như chứng chỉ vàng, quỹ vàng và các công cụ tài chính liên quan.

Lộ trình này được thiết kế theo hướng thận trọng, nhằm hạn chế những rủi ro từng phát sinh từ các sàn vàng tự phát trong quá khứ. Một trong những mục tiêu trọng tâm là huy động lượng vàng đang được nắm giữ phân tán trong dân cư, biến nguồn tài sản lớn này thành vốn cho đầu tư, phát triển kinh tế và ổn định thị trường tài chính.

Đại biểu quốc hội đề xuất “tài chính hóa” vàng trong dân

Theo đại biểu Thạch Phước Bình (đoàn Vĩnh Long), người dân Việt Nam hiện đang nắm giữ khoảng 400–500 tấn vàng, song phần lớn vẫn nằm yên trong két sắt, chưa được đưa vào lưu thông để phục vụ phát triển kinh tế.

Phát biểu tại phiên thảo luận kinh tế – xã hội của Quốc hội, ông Bình cho rằng đây là một nguồn lực lớn nhưng chưa được khai thác hiệu quả. Mỗi năm, Việt Nam tiêu thụ khoảng 55 tấn vàng, thuộc nhóm cao trong khu vực, nhưng thị trường lại thiếu một cơ chế vận hành minh bạch, hiện đại và an toàn.

Theo ông, chênh lệch Giá vàng trong nước và thế giới từng có thời điểm lên tới gần 20 triệu đồng/lượng, phản ánh sự bất ổn và tâm lý đầu cơ, găm giữ. Các biện pháp can thiệp hiện nay mới mang tính ngắn hạn, chưa giải quyết tận gốc vấn đề.

Đại biểu cho rằng nếu chỉ khoảng 10–15% lượng vàng trong dân được đưa vào hệ thống tài chính, đây sẽ là nguồn vốn rất quý giá cho đầu tư hạ tầng, chuyển đổi số và đổi mới công nghệ, mà không cần gia tăng nợ công.

Từ đó, ông đề xuất 5 nhóm giải pháp, gồm: ổn định thị trường và thu hẹp chênh lệch giá; thành lập Sở Giao dịch vàng quốc gia; phát triển các sản phẩm tài chính gắn với vàng; khuyến khích chuyển hóa vàng sang tiền đồng; và đảm bảo an toàn hệ thống, minh bạch thông tin.

Theo ông Bình, yếu tố then chốt để huy động nguồn lực trong dân là xây dựng được niềm tin. Ông kiến nghị Chính phủ xây dựng một đề án tổng thể về huy động và quản lý nguồn lực ngoài ngân sách, coi đây là bước cải cách thể chế quan trọng nhằm mở rộng không gian tài khóa và tăng tính tự cường của nền kinh tế.

Việc Giá vàng liên tục lập đỉnh khiến khối tài sản khoảng 500 tấn vàng trong dân trở thành một nguồn lực đáng chú ý của nền kinh tế. Các đề xuất được đưa ra thời gian qua đều hướng tới mục tiêu chung: tạo cơ chế để người dân có thêm lựa chọn sử dụng vàng một cách an toàn, minh bạch và sinh lợi, thay vì chỉ cất giữ thụ động.

Tuy nhiên, yếu tố then chốt vẫn là niềm tin. Người dân chỉ sẵn sàng tham gia nếu quyền sở hữu được bảo đảm, giao dịch thuận tiện và có lợi ích rõ ràng. Nếu xây dựng được cơ chế phù hợp, lượng vàng này không chỉ giúp người nắm giữ gia tăng giá trị tài sản, mà còn có thể trở thành nguồn vốn bổ sung cho phát triển kinh tế, theo cách hài hòa lợi ích.