Theo mạng “Global News,” nước Mỹ đã phải trải qua một cuộc khủng hoảng ngân sách trầm trọng. Đạt được thỏa thuận về quy mô, cơ cấu nợ ngân sách là điều cần thiết nhưng không đủ cho nước Mỹ thở phào nhẹ nhõm.

Sự thiếu hụt ngân sách chỉ có thể được đảm bảo bằng các khoản vay mượn mới từ chính phủ, điều đó có nghĩa sẽ làm gia tăng thêm nợ công của chính phủ và kéo theo nhiều nguy cơ.

Những con số chính thức

Hiện nay, mỗi người dân Mỹ đều biết rằng con số nợ của chính phủ ở mức khoảng 17 nghìn tỷ USD. Theo những gì người dân Mỹ còn nhớ thì con số này thậm chí còn vượt quá tổng sản phẩm quốc nội (GDP) của Mỹ (106% GDP theo con số thống kê gần đây). Bộ Tài chính Mỹ, cơ quan có nhiệm vụ theo dõi các khoản nợ của chính phủ, đã công bố thông tin về quy mô của gói nợ này trên trang web của bộ này. Thậm chí thông tin về nợ công còn được cập nhật 1 tháng 1 lần. Giá trị nợ của chính phủ cũng được hiển thị thực tế trên Đồng hồ nợ của Mỹ vốn dễ dàng truy cập trên internet.

Khoản nợ của Chính phủ Mỹ đang được giới truyền thông nói đến là khoản nợ của Chính phủ liên bang hay còn được gọi là nợ quốc gia của Mỹ. Khoản nợ của từng bang, từng Cty, từng cá nhân, thậm chí cả những người được chính phủ bảo đảm cũng như cam kết của chính phủ đối với những người nhận an ninh xã hội trong tương lai không liên quan gì đến khoản nợ của Chính phủ Mỹ.

Con số thống kê về nợ công chính phủ thậm chí trở nên ít nhiều đáng tin cậy hơn trong thế kỷ qua. Năm 1910, con số về khoản nợ này vào khoảng 2,65 tỷ USD hay xấp xỉ 8% GDP. Trước cuộc khủng hoảng tài chính năm 2006, khoản nợ này là 8.500 tỷ USD, chiếm 65% GDP. Trong vòng 7 năm qua, nợ của Chính phủ Mỹ đã tăng lên gấp đôi, tăng từ 65% lên đến 104% GDP. Nói cách khác, Chính phủ Mỹ đang trong tình trạng nợ công tồi tệ hơn bao giờ hết, thậm chí hơn cả thời kỳ trước thềm khủng hoảng tài chính. Nước Mỹ đã không học được gì từ cuộc khủng hoảng này.

Nợ của chính phủ chỉ là một phần của khoản nợ chung hay còn gọi là tổng nợ của Mỹ. Các phương tiện truyền thông hiếm khi đưa tin về số liệu chính thức của tổng nợ này. Nợ chính phủ chỉ là một phần trong khoản tổng nợ này bởi vì những con số trên không mấy tin cậy. Đây là lý do chính tạo nên tất cả sai lầm của giới chức Mỹ và các phương tiện truyền thông bởi vì họ đã không cho thấy một bức tranh thực tế của nền kinh tế hàng đầu thế giới. Và hóa ra là bức tranh này chẳng mấy dễ chịu, nó làm gia tăng nghi ngờ về việc liệu Mỹ có thực sự là nền kinh tế hàng đầu thế giới hay không.

Các thành phần chính cấu thành tổng nợ của Mỹ bao gồm: Nợ chính phủ; nợ của các chính quyền bang (nợ tiểu bang); nợ của chính quyền địa phương (nợ địa phương); nợ của các cá nhân (nợ cá nhân); nợ của các Cty phi tài chính (nợ doanh nghiệp); nợ của các khu vực tài chính trong nền kinh tế (nợ khu vực tài chính).

 

Người dân Mỹ đang è cổ gánh những khoản nợ của chính phủ.     Ảnh: TL
 

Những con số ước tính khác

Những ước tính không chính thức khác về tổng nợ của Mỹ thậm chí còn cao hơn nhiều so với số liệu FRS nêu trên. Đa phần đều ước tính con số này ở mức khoảng 60 - 70 nghìn tỷ USD trong năm 2013.

Số liệu trên có thể tham khảo trên Đồng hồ nợ của Mỹ. Đây không phải là một món đồ chơi như nhiều người nghĩ mà là một sản phẩm thông minh dựa trên phương pháp tính toán nghiêm túc. Ngày 6-10-2013, Đồng hồ nợ của Mỹ đã đưa ra con số xác định tổng nợ của Mỹ là khoảng 60 nghìn tỷ USD. Ngoài ra, Đồng hồ này còn đưa ra các yếu tố cấu thành tổng nợ: Nợ chính phủ là 16,97 nghìn tỷ USD; nợ tiểu bang là 1,19 nghìn tỷ USD; nợ địa phương là 1,79 nghìn tỷ USD; nợ cá nhân là 15,87 nghìn tỷ USD. Phần còn lại của tổng nợ vào khoảng 24,18 nghìn tỷ USD, bao gồm nợ của lĩnh vực tài chính và phi tài chính của nền kinh tế. Đồng hồ nợ cũng cho thấy bức tranh chi tiết về nợ cá nhân, bao gồm: nợ thế chấp là 12,92 tỷ USD; nợ cho sinh viên vay là 1,03 tỷ USD; nợ tín dụng là 0,85 tỷ USD. Đồng hồ cũng cung cấp thông tin về mức tổng nợ tương đối của Mỹ tương đương 377% GDP.

Ngoài ra, theo con số ước tính không chính thức về tổng nợ do Khoa Kinh tế trường ĐH California (San Diego) thực hiện theo hướng dẫn của Giáo sư Jemes Hamilton công bố vào tháng 8-2013 thì con số này vào khoảng 70 nghìn tỷ USD. Tổng nợ này cũng bao gồm giao dịch ngoại bảng và nợ ngoại bảng của chính phủ liên bang, của các bang và địa phương. Một ví dụ về giao dịch ngoại bảng có thể là khoản chi tiêu phải trả sử dụng các quỹ đặc biệt (Quỹ ngoài ngân sách). Đây là một định chế tài chính do cơ quan nhà nước có thẩm quyền thành lập với mục đích tập trung các nguồn lực để đáp ứng một số nhiệm vụ chi được xác định. Quỹ này tập trung chủ yếu trong lĩnh vực an sinh xã hội, chăm sóc y tế, giao thông, lương hưu… và không được phản ánh trong ngân sách liên bang, bang và địa phương. Tuy nhiên, mức độ phát triển, quy mô và cơ chế quản lý, sử dụng các quỹ tài chính ngoài ngân sách ở từng cấp cũng khác nhau. Nghiên cứu trên của các chuyên gia kinh tế thuộc trường ĐH California cũng bao gồm cả chương trình nhà nước khác nhau mà ở đó khoản tài trợ cho các chương trình không được tính trong ngân sách như các nợ ngoại bảng. Mức tổng nợ tương đối theo ước tính của các nhà kinh tế ĐH California là gần 440% GDP.

Tuy nhiên, ngay cả những ước tính của các nhà kinh tế ĐH California cũng chưa đưa ra được bức tranh toàn cảnh về tổng nợ của Mỹ. Các nhà kinh tế và luật sư thường gọi tất cả các loại hình nợ đã nêu ở trên là “nợ thị trường” hay “nợ hợp đồng”… Đây là những loại hình nghĩa vụ tài chính được ghi nhận trong các thỏa thuận, hợp đồng, văn bản luật… Rõ ràng khi nói đến các loại hình nợ này thì hồ sơ tài liệu tỉ mỉ được lưu giữ rất cẩn thận, các khoản nợ hợp đồng được đánh giá khi cần thiết theo tình hình thị trường (thay đổi tỷ lệ lãi suất, cơ cấu lại thị trường chứng khoán…).

Ngoài ra, còn có những khoản nợ được gọi là “nợ xã hội”. Đó là những cam kết của chính phủ đối với người dân của mình liên quan đến trợ cấp hưu trí, chăm sóc y tế và những lợi ích khác cung cấp cho người dân, như thất nghiệp, hoàn cảnh khó khăn, mẹ nuôi nhiều con… Hơn nữa, đó không chỉ là những cam kết hiện tại mà phần nhiều là cam kết cho tương lai (những cam kết này thể hiện trong ngân sách và ước tính chi phí của quỹ ngoài ngân sách). Nó cũng bao gồm cả những cam kết đối với thế hệ tương lai thậm chí chưa được sinh ra. Việc đáp ứng được những nghĩa vụ trong tương lai có thể liên quan đến việc tạo ra các quỹ đặc biệt (thuộc ngân sách và quỹ ngoài ngân sách) có tính chất tích lũy.

Hai năm trước, giáo sư Laurence Kotlikoff tại trường ĐH Boston đã cố gắng đánh giá tổng nợ của Mỹ trong bối cảnh nợ xã hội của chính phủ cho các thế hệ tương lai. Phạm vi nghiên cứu của giáo sư Laurence Kotlikoff chỉ giới hạn trong phạm trù kinh tế nhân khẩu học. Kotlikoff đã xây dựng phương pháp phân tích kinh tế của riêng mình (một phép tính nhân khẩu học) dựa trên dự đoán kế hoạch ngân sách nhà nước trong khoảng thời gian tương lai và biến động dân số. Theo kết quả nghiên cứu này, tổng nợ của Chính phủ Mỹ thậm chí vượt mức 220 nghìn tỷ USD (2011). Dường như giáo sư Kotlikoff đã tính cả khoản nợ của chương trình cải cách y tế do Tổng thống Barack Obama khởi xướng. Ngoài nợ xã hội, tính toán của Kotlikoff còn tính gộp cả chi phí quân sự và một số chương trình khác của chính phủ (như hợp đồng và mua bán công của chính phủ). Theo quan điểm của giáo sư Laurence Kotlikoff, nếu Chính phủ Mỹ có trách nhiệm với xã hội và mong muốn thực hiện nghĩa vụ tài chính của mình trong tương lai gần thì Chính phủ Mỹ cần phải điều chỉnh ngân sách hiện tại theo cách mạnh mẽ nhất có thể. Việc điều chỉnh này chiếm tới 12% GDP (khoảng 1,8 nghìn tỷ USD kể từ năm 2011). Trên thực tế, điều này có nghĩa chính phủ sẽ phải tăng các loại thuế hoặc giảm chi tiêu ngân sách ở mức độ bằng con số trên. Tuy nhiên, cũng có thể kết hợp cả hai hình thức này.

Theo giáo sư Kotlikoff, không chính phủ nào sẵn sàng thực hiện thay đổi đáng kể chính sách tài chính của mình. Và kết luận mà ông đưa ra rất ngắn gọn: “Trên phương diện quan điểm ngân sách của Chính phủ Mỹ như hiện nay, Mỹ hoàn toàn phá sản.”

Theo số liệu từ Hệ thống ngân hàng dự trữ liên bang (FRS), vào giữa năm 2013, tổng nợ của Mỹ lên tới mức 41,04 nghìn tỷ USD. Bên cạnh nợ chính phủ thì yếu tố cấu thành lớn nhất trong khoản nợ tổng (lên đến hàng nghìn tỷ USD) là nợ hộ gia đình vào khoảng 12,97 nghìn tỷ USD; nợ doanh nghiệp là 13,10 nghìn tỷ USD; nợ bang và địa phương là 3,01 nghìn tỷ USD và nợ khu vực tài chính là 13,91 nghìn tỷ USD. Theo con số mà FRS đưa ra, nợ của lĩnh vực tài chính và phi tài chính của nền kinh tế Mỹ lên đến 27 nghìn tỷ USD, chiếm 2/3 tổng nợ của nước Mỹ. Giá trị kết hợp của tổng nợ của Mỹ cao gấp 2,4 lần so với nợ Chính phủ của Mỹ. Tổng nợ của Mỹ (theo con số ước tính của Ngân hàng dự trữ liên bang - FED) tương đương xấp xỉ 250% GDP.

Minh Tâm (PL&XH)
Mọi thông tin bài vở hoặc ý kiến đóng góp cũng như thắc mắc liên quan đến thị trường bất động sản xin gửi về địa chỉ email: banbientap@cafeland.vn; Đường dây nóng: 0942.825.711.

Ý kiến của bạn

Tên dự án Triệu đồng
Hòa Bình Green Đà Nẵng 1,221 - 2,277
Central Coast Đà Nẵng 837 - 2,030
Royal Sea 1,800 - 2,626
Prosper Plaza 865 - 1,236
Tabudec Plaza 1,260 - 1,855
Tòa P1 Imperial Plaza 1,989 - 3,570
Condetel Carava Resort 2,200 - 3,064
Airlink City 390 - 878
Vision Bình Tân 750 - 1,283
Park View Tower Hoàng Mai 1,221 - 1,714
CafeLand.vn là Tạp chí bất động sản hàng đầu tại Việt Nam và duy nhất chuyên về bất động sản. Cung cấp cho các độc giả những thông tin chính xác và những góc nhìn phân tích nhận định về thị trường bất động sản từ các chuyên gia trong ngành. Ngoài ra, CafeLand còn cung cấp cho độc giả tất cả các thông tin về sự kiên, dự án, các xu hướng phong thủy, nhà ở để các bạn có cái nhìn tổng quan hơn về thông tin bất động sản tại Việt Nam.