Tuyên Quang công bố quy hoạch 32 đô thị, định hình 2 cực tăng trưởng của vùng trung du miền núi Bắc Bộ

UBND tỉnh Tuyên Quang vừa công bố quyết định phê duyệt điều chỉnh Quy hoạch tỉnh Tuyên Quang thời kỳ 2021-2030, tầm nhìn 2050.

Kiến tạo bức tranh đô thị xanh gắn liền với định hướng kinh tế số

Mục tiêu đến năm 2030, toàn tỉnh Tuyên Quang định hướng quy hoạch tổng cộng 32 đô thị, bao gồm 2 đô thị loại II và 30 đô thị loại III trên cơ sở các phường hiện hữu cùng các xã có yếu tố đô thị.

Quá trình đô thị hóa được thực hiện theo lộ trình đầu tư bài bản tại các xã có tiềm năng lớn như Bình Ca, Thái Hòa, Xuân Vân, Tân Thanh, Phú Lương, Trường Sinh, Đông Thọ, Minh Quang để từng bước hình thành các đô thị loại III sau năm 2030.

Định hướng cốt lõi của mạng lưới này là phát triển bền vững, lấy con người làm trung tâm, thúc đẩy các mô hình đô thị xanh và thông minh để thích ứng linh hoạt với biến đổi khí hậu.

Trong cơ cấu này, đô thị Tuyên Quang giữ vai trò là trung tâm hành chính, chính trị, kinh tế, văn hóa và xã hội của tỉnh, đồng thời là đô thị động lực phát triển kinh tế thương mại, dịch vụ của toàn vùng trung du miền núi phía Bắc.

Song song với đó, đô thị Hà Giang đóng vai trò trung tâm kinh tế khu vực phía Bắc của tỉnh, là đầu mối liên kết thúc đẩy Khu kinh tế cửa khẩu quốc tế Thanh Thủy, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn và hướng tới mô hình đô thị xanh gắn liền với các giá trị sinh thái, kiến trúc đặc trưng được bảo tồn.

Để hiện thực hóa mô hình đô thị thông minh, việc đẩy mạnh chuyển đổi số toàn diện trên ba trụ cột chính là chính quyền số, kinh tế số và xã hội số được xác định là nền tảng cốt lõi.

Hồ Na Hang. Ảnh: VnExpress

Tỉnh tập trung đầu tư, nâng cấp hạ tầng thông tin, viễn thông thế hệ mới và xây dựng Trung tâm Điều hành thông minh (IOC) cấp tỉnh.

Đi liền với hạ tầng số, các mô hình phát triển kinh tế mới dựa trên trí tuệ nhân tạo (AI), Internet vạn vật (IoT), dữ liệu lớn và điện toán đám mây sẽ được ứng dụng mạnh mẽ.

Đặc biệt, hệ sinh thái kinh tế tầm thấp bao gồm việc sử dụng thiết bị bay không người lái (UAV) sẽ được nghiên cứu thí điểm để phục vụ thiết thực cho các lĩnh vực logistics, nông lâm nghiệp, du lịch, quản lý đất đai và giám sát vận tải.

Đối với lĩnh vực khoa học công nghệ, mục tiêu cụ thể được đặt ra là nâng xếp hạng chỉ số đổi mới sáng tạo cấp tỉnh (PII) đứng thứ 20 trên tổng số 34 tỉnh, thành phố, lấy doanh nghiệp và thị trường làm trung tâm để thúc đẩy các mô hình sản xuất, kinh doanh mới nâng cao năng suất và năng lực cạnh tranh.

Mạng lưới giao thông đa phương thức xóa bỏ rào cản liên kết vùng

Hạ tầng giao thông được xác định là chìa khóa mở đường cho phát triển kinh tế với định hướng đa dạng hóa phương thức vận tải bao gồm đường bộ, đường thủy, đường sắt và đường hàng không tầm thấp. Điểm nhấn trong quy hoạch đường bộ quốc gia là đề xuất phương án xây dựng các tuyến cao tốc, quốc lộ và đường liên tỉnh chiến lược.

Hệ thống này bao gồm tuyến đường bộ cao tốc nối 4 đô thị Lạng Sơn - Thái Nguyên - Tuyên Quang - Yên Bái, đường bộ cao tốc Bắc Quang đến Cửa khẩu quốc tế Lào Cai, tuyến cao tốc kết nối đô thị Nà Hang - Chiêm Hóa với cao tốc Tuyên Quang - Hà Giang, và tuyến nối đô thị Sơn Dương với cao tốc Nội Bài - Lào Cai.

Định hướng này cũng bao gồm các tuyến kết nối liên vùng từ Thái Nguyên - Tuyên Quang sang đường CT.15 đoạn qua xã Bắc Quang, cùng tuyến kết nối từ Tuyên Quang sang tỉnh Lào Cai.

Ở cấp độ nội tỉnh, mạng lưới đường bộ tập trung nâng cấp các tuyến đạt tiêu chuẩn đường cấp IV đến cấp II, xây dựng mới và mở rộng các trục chính đô thị, đường vành đai và hệ thống cầu vượt sông Lô, sông Gâm nhằm tăng cường tính kết nối giữa các khu công nghiệp, khu du lịch với các đầu mối giao thông lớn.

Đối với các phương thức vận tải khác, mạng lưới đường thủy nội địa quốc gia tuyến Việt Trì - Tuyên Quang sẽ được đảm bảo hoạt động thông suốt từ cảng Việt Trì đến ngã ba sông Lô - Gâm, kết hợp phát triển các tuyến đường thủy địa phương trên các sông Gâm, Lô, Miện, Nho Quế, Nhiệm, Bạc, Phó Đáy và các lòng hồ thủy điện nhằm phục vụ vận tải và du lịch.

Về đường hàng không, tỉnh tập trung nghiên cứu đầu tư xây dựng sân bay lưỡng dụng tại khu vực Tân Quang, sân bay chuyên dùng và thủy phi cơ tại khu vực Nà Hang, cùng sân bay lưỡng dụng dân sự - quốc phòng tại khu vực phường Hà Giang 2.

Mạng lưới đường sắt sẽ được triển khai trong giai đoạn 2030 - 2050 theo định hướng quy hoạch đường sắt quốc gia. Nhằm tối ưu hóa năng lực logistics, hệ thống cảng cạn và cụm cảng cạn sẽ được xây dựng đồng bộ tại Khu kinh tế Cửa khẩu Thanh Thủy, các khu công nghiệp và cụm công nghiệp để phục vụ tốt nhất nhu cầu của các đô thị.

Cao tốc Tuyên Quang - Phú Thọ

Phân vùng kinh tế và trục động lực tạo đòn bẩy tăng trưởng toàn diện

Hoạt động kinh tế xã hội của khu vực được tổ chức khoa học theo mô hình gồm 1 trục động lực, 2 cực tăng trưởng, 3 vùng kinh tế, 4 hành lang phát triển và 5 trụ cột phát triển.

Trong đó, trục động lực phát triển trải dài từ Khu kinh tế Cửa khẩu Thanh Thủy - Đô thị Hà Giang đến cao tốc Nội Bài - Lào Cai, thực hiện chức năng phát triển đô thị, kinh tế cửa khẩu, dịch vụ, logistics và công nghiệp chế biến gắn với nông nghiệp.

Hai cực phát triển bao gồm cực phía Bắc lấy Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy - đô thị Hà Giang làm trung tâm thương mại, dịch vụ, du lịch của tỉnh và vùng Trung du miền núi phía Bắc; cực phía Nam lấy đô thị Tuyên Quang và vùng phụ cận làm trung tâm phát triển kinh tế đô thị, sản xuất công nghiệp, dịch vụ và là đầu mối giao thương quốc tế.

Không gian toàn vùng được phân chia thành 3 vùng kinh tế rõ rệt dựa trên lợi thế địa lý. Vùng Tây Bắc rộng khoảng 3.842 km2 bao gồm các xã phía Tây đường tỉnh 183, phía Tây sông Lô và sông Miện, tập trung phát triển kinh tế cửa khẩu, thương mại biên mậu, du lịch sinh thái và văn hóa vùng cao, nông lâm nghiệp gắn với bảo tồn đa dạng sinh học. Vùng Đông Bắc có diện tích khoảng 5.750,6 km2 được xác định phía Bắc Quốc lộ 279, phía Đông sông Lô và sông Miện, phát triển mạnh chuỗi nông - công nghiệp chế biến đặc sản và kinh tế du lịch bản sắc chất lượng cao. Vùng phía Nam có diện tích khoảng 4.203 kmm2 nằm ở phía Nam Quốc lộ 279 và phía Đông Tỉnh lộ 183, giữ vai trò vùng động lực tăng trưởng chính của tỉnh với trọng tâm là phát triển đô thị, công nghiệp, thương mại, logistics và dịch vụ.

Sự liên kết giữa các vùng được thắt chặt thông qua 4 hành lang kinh tế lớn. Hành lang kết nối ngang phía Bắc phát triển dọc theo trục Quốc lộ 4 - Quốc lộ 4C kết nối các tỉnh Lào Cai - Tuyên Quang - Cao Bằng. Hành lang kết nối ngang Đông - Tây theo Quốc lộ 279 liên kết Thái Nguyên - Tuyên Quang - Lào Cai. Hành lang kết nối ngang theo Quốc lộ 37 nối liền Thái Nguyên - Tuyên Quang - Lào Cai. Cuối cùng là hành lang kết nối dọc của tỉnh hay còn gọi là hành lang xanh, phát triển trực tiếp từ Khu du lịch Tân Trào, Khu du lịch Na Hang - Lâm Bình đến Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn.

Phát triển công nghiệp bứt phá và nâng tầm thương mại, du lịch bản sắc

Sự phát triển của các khu, cụm công nghiệp được điều chỉnh quy hoạch mạnh mẽ nhằm loại bỏ những vị trí không còn phù hợp và thu hút đầu tư vào các khu vực có điều kiện thuận lợi. Mục tiêu đến năm 2030, tỉnh Tuyên Quang quy hoạch phát triển 12 khu công nghiệp với tổng diện tích dự kiến đạt 3.096,2 ha và 48 cụm công nghiệp với tổng diện tích dự kiến 2.450,1 ha. Để đảm bảo vận hành, mạng lưới cấp điện sẽ được đầu tư phát triển dựa trên các dự án năng lượng phù hợp với nhu cầu phát triển kinh tế và tiềm năng thực tế của địa phương, chú trọng thu hút đầu tư thủy điện.

Trong lĩnh vực kinh tế cửa khẩu và thương mại biên mậu, Khu kinh tế cửa khẩu Thanh Thủy được định hướng phát triển theo mô hình tổng hợp đa ngành, đa lĩnh vực, ứng dụng công nghệ thông minh để trở thành cửa ngõ giao thương quốc tế quan trọng kết nối trực tiếp với trục liên kết Quốc lộ 2. Khu vực này sẽ hình thành khu thương mại tự do và mô hình cửa khẩu thông minh, đồng thời nâng cấp đồng bộ hạ tầng kỹ thuật tại các cửa khẩu, lối mở biên giới như Săm Pun - Điền Bồng, Xín Mần - Đô Long, Lũng Làn - Lộng Bình, Phố Bảng - Đồng Cán. Đối với thị trường nội địa, tỉnh chú trọng phát triển hạ tầng thương mại hiện đại như siêu thị, trung tâm thương mại, chuỗi cửa hàng chuyên doanh và hệ thống kho bãi logistics, kết hợp đẩy mạnh thương mại điện tử và nâng cấp hệ thống chợ đầu mối, chợ dân sinh trên địa bàn.

Ngành du lịch được định hướng chuyển dịch mạnh mẽ từ số lượng sang chất lượng, tập trung thu hút phân khúc khách hàng cao cấp thông qua việc hệ thống hóa các cơ sở lưu trú đạt tiêu chuẩn 5 sao và các khu nghỉ dưỡng quy mô lớn.

Tuyên Quang và Hà Giang hướng tới trở thành những trung tâm du lịch sinh thái, nghỉ dưỡng và trải nghiệm văn hóa lịch sử hàng đầu của vùng Trung du và miền núi Bắc Bộ.

Các dự án trọng điểm sẽ tập trung nâng cao sức chứa và chất lượng dịch vụ tại Khu di tích quốc gia đặc biệt Tân Trào, Công viên địa chất toàn cầu UNESCO Cao nguyên đá Đồng Văn, Khu bảo tồn thiên nhiên Na Hang - Lâm Bình, Khu du lịch suối khoáng Mỹ Lâm, Cột cờ Lũng Cú, Mã Pì Lèng, sông Nho Quế và danh thắng quốc gia ruộng bậc thang Hoàng Su Phì.

Bên cạnh việc đa dạng hóa các sản phẩm du lịch như du lịch cộng đồng, du lịch mạo hiểm, du lịch biên giới, hai tỉnh cũng chú trọng phát triển hệ thống phố đi bộ, các tuyến phố du lịch và mô hình kinh tế đêm tại các đô thị để tối ưu hóa nguồn thu, thúc đẩy kinh tế địa phương phát triển bền vững.